تبیین جایگاه مشارکت مردمی در افزایش اثربخشی مطالعات ارزیابی اثرات توسعه در طرحهای آب و فاضلاب (مطالعه موردی: تصفیه خانه قیطریه)

پرسشنامه مشارکت مردمی در احداث تصفیه خانه ها مطلوب نبوده؛ این پژوهش با بهره گیری از مشارکت مردمی بر اثربخشی مطالعات ارزیابی اثرات توسعه بر مدیریت فاضلاب جهت کاهش مشکلات اقتصادی، اجتماعی و محیطی و با استفاده از ابزار پرسشنامه و تکمیل آن توسط شهروندان به صورت میدانی انجام شده است. تحقیق از نوع توصیفی-تحلیلی است. جامعه آماری تحقیق، شهروندان منطقه ۱ تهران، محله قیطریه شامل ساکنین عمومی، دانشجویان و کارمندان شرکت آب و فاضلاب می باشد. نمونه آماری ۴۰۰ نفر با استفاده از روش نمونه گیری تصادفی ساده از طریق فرمول کوکران انتخاب شد. پرسشنامه مزبور پس از اعتبارسنجی تحت نظر کارشناسان مورد سنجش قرار گرفت و داده ها با استفاده از نرم افزار SPSS در دو سطح توصیفی و استنباطی تجزیه و تحلیل شد. برای بررسی نرمال بودن داده ها و آزمون فرضیه ها از آزمون کای اسکوئر استفاده شد و فرضیه های تحقیق مورد تایید قرار گرفت. فرضیه ها شامل: ۱. مشارکت مردمی در فرآیند ارزیابی اثرات توسعه در ایران ضعیف است. ۲. بنا به علل مختلف مشارکت مردمی در EIA کمرنگ شده و کاهش مشارکت مردمی در EIA باعث کاهش مشروعیت و اثربخشی در EIA می شود. با افزایش مشارکت مردمی می توان مشروعیت و پذیرش اجتماعی طرح های تصفیه خانه فاضلاب را افزایش داد. نتایج تحقیق نشان داد میان میزان تحصیلات افراد و سطح آگاهی آنها ارتباط مستقیم وجود دارد. هر چه سطح شغلی و میزان تحصیلات افراد بالاتر باشد میزان آگاهی و مشارکت آنها نیز بیشتر است. از عوامل موثر در عدم استقبال و مشارکت عمومی از طرح های فاضلاب می توان به مشکلات مدیریتی، اقتصادی، هزینه های اجتماعی، اطلاع رسانی اشاره کرد. با توجه به نتایج حاصله اطلاع رسانی طرح های توسعه باید قبل از آغاز پروژه، حین انجام آن و پایان آن بصورت مستمر ادامه یابد.

کلیدواژه ها:

مشارکت مردمی ، اثربخشی ، ارزیابی اثرات توسعه ، تصفیه فاضلاب