کاربرد سامانه گوگل ارث انجین و الگوریتم جنگل تصادفی در بررسی روند تغییرات کاربری اراضی(مطالعه موردی: بخشی از منطقه آبیک استان قزوین)

تحولات ناشی از تغییر کاربری و پوشش اراضی، به ویژه در اکوسیستم های خشک و نیمه خشک، از جمله مهم ترین مسائل اساسی در حوزه توسعه پایدار و حفاظت از محیط زیست به شمار می آید. این تحولات تاثیر مستقیمی بر پایداری منابع زیست محیطی و امنیت غذایی دارد. پژوهش حاضر با هدف ترسیم سیر تغییر کاربری اراضی طی یک دوره چهل ساله (۱۳۶۴ تا ۱۴۰۴) در محدوده ای به مساحت تقریبی ۶۰ هزار هکتار در بخشی از شهرستان آبیک واقع در استان قزوین صورت گرفته است. بدین منظور، تصاویر ماهواره ای لندست در گوگل ارث انجین پردازش و با بهره گیری از الگوریتم جنگل تصادفی طبقه بندی شدند. به منظور ارتقای دقت نتایج، علاوه بر باندهای طیفی، مجموعه ای از متغیرهای مکمل شامل شاخص های طیفی (NDVI, EVI, MNDWI, SAVI)، متغیرهای توپوگرافی و لایه مناطق انسان ساخت جهانی (GHSL) در مدل سازی لحاظ گردید. کلاس های کاربری مورد مطالعه در این پژوهش شامل اراضی مسکونی-صنعتی، کشاورزی آبی، کشاورزی دیم، باغات، مراتع، مراتع شور، مراتع بسیارشور و تالاب بوده اند. ارزیابی دقت نتایج، دقت کلی طبقه بندی را در بازه ۹۱/۰ تا ۹۵/۰ و ضریب کاپا را در محدوده ۸۸/۰ تا ۹۳/۰ نشان داد. نتایج پژوهش نشان می دهد که استفاده از داده های ماهواره ای با قدرت تفکیک مکانی بالا و الگوریتم جنگل تصادفی می تواند به عنوان یک روش کارآمد برای تهیه نقشه های کاربری اراضی معرفی شود. یافته های این مطالعه بر ضرورت تدوین برنامه های مدیریت کاربری اراضی با رویکرد مبتنی بر ظرفیت اکولوژیکی منطقه تاکید دارد، به گونه ای که توسعه منطقه ای در مسیر حفاظت از منابع طبیعی و دستیابی به پایداری زیست محیطی هدایت شود.

کلیدواژه ها:

سنجش از دور ، شاخص های طیفی ، طبقه بندی کاربری اراضی ، لندست ، یادگیری ماشین