بررسی فقهی و حقوقی شرط فاسخ در ایقاعات

شرط فاسخ یکی از مباحث مهم فقهی و حقوقی است که تاثیر قابل توجهی بر اعتبار و اجرای تعهد دارد. فقها و حقوقدانان وجود شرط فاسخ در عقود را بدون هیچگونه مخالفتی پذیرفته شده می دانند منتهی محل ابهام و سوال اساسی این است که آیا در ایقاعات هم نظیر ابراء به کار بردن شرط فاسخ و اعمال آن در صورت حصول شرط که نتیجه اش انفساخ ایقاع می باشد صحیح می باشد یا خیر؟ سه نظریه و رویکرد در خصوص این مسئله در میان فقهای امامیه وجود دارد. با توجه به کاربردی بودن این موضوع در مبحث ایقاعات و سکوت قانونگذار در قانون مدنی و عدم وجود پیشینه ای جامع و کامل در این باره، پژوهش حاضر که مبتنی بر روش توصیفی- تحلیلی سامان یافته است بر این باور است که، دیدگاه صحت ایقاع و شرط فاسخ، به واقع نزدیک تر بوده و می تواند به روشن شدن ساختار ایقاعات در نظام حقوقی ایران و انعطاف پذیری در تنظیم روابط حقوقی کمک شایانی داشته باشد. این نگرش را استناد به ادله ای نظیر عمومات بحث وفای به عهد و وفای به شرط و روایات شرعی از جمله صحیحه سعید بن یسار و روایت معاویه میسره، مورد تایید قرار می دهد.

کلیدواژه ها:

انحلال قهری ، انفساخ ، ایقاع ، شرط ، شرط فاسخ