رابطه بین تجارب ناگوار کودکی و ابتلا به بیماری اسکلروز چندگانه: نقش میانجی حس انسجام

هدف بیماری اسکلروز چندگانه یک بیماری خودایمنی مزمن با سبب شناسی ناشناخته است. پژوهش ها در مورد رابطه تجارب ناگوار کودکی با ابتلا به این بیماری نتایج متناقضی را گزارش کرده اند. از همین رو، این مطالعه با هدف بررسی رابطه بین «تجارب ناگوار کودکی» و «ابتلا به بیماری اسکلروز چندگانه» و تعیین نقش میانجی «حس انسجام» انجام شد. روش بررسی پژوهش حاضر یک مطالعه مقطعی توصیفی-همبستگی از نوع تحلیل میانجی بود. جامعه آماری پژوهش را افراد بالای ۱۸ سال مبتلا به بیماری اسکلروز چندگانه و افراد غیرمبتلای همتای آنان (از نظر سن و جنسیت) تشکیل می دادند. ۲۲۴ شرکت کننده در دو گروه همتاسازی شده افراد مبتلا به اسکلروز چندگانه (۱۱۲ نفر از اعضای سازمان مردم نهاد «امروز چند قدم؟!») و افراد غیرمبتلا به اسکلروز چندگانه (۱۱۲ نفر) شرکت کردند. داده ها با استفاده از پرسش نامه بین المللی تجارب ناگوار کودکی و مقیاس حس انسجام آنتونووسکی گردآوری و از طریق آزمون تی گروه های مستقل و رگرسیون خطی و لجستیک توسط نرم افزار SPSS نسخه ۲۶ و تحلیل میانجی بوت استرپینگ با ۱۰۰۰۰ شبیه سازی توسط نرم افزار R تحلیل شدند. یافته ها افراد مبتلا به اسکلروز چندگانه در مقایسه با افراد غیرمبتلا به اسکلروز چندگانه، به طور معناداری سطوح بالاتری از تجارب ناگوار کودکی (به ویژه تجارب مرتبط با والدین و خانواده) و سطوح پایین تری از حس انسجام را گزارش کردند (۰/۰۰۱>P). رگرسیون خطی نشان داد تجارب ناگوار کودکی به طور معناداری حس انسجام را پیش‎بینی می کند (۰/۰۰۱>P). همچنین رگرسیون لجستیک نشان داد تجارب ناگوار کودکی و حس انسجام به طور معناداری ابتلا به اسکلروز چندگانه را پیش بینی می کنند (۰۵/۰>P). تحلیل میانجی نشان داد تجارب ناگوار کودکی هم اثر مستقیم (۰/۰۴=P) و هم اثر غیرمستقیم معناداری (۰/۰۰۱>P) بر ابتلا به بیماری اسکلروز چندگانه دارد. حس انسجام به طور معناداری ۳۷/۸ درصد از کل اثر تجارب ناگوار کودکی بر ابتلا به بیماری اسکلروز چندگانه را میانجی گری کرد. نتیجه گیری تجارب ناگوار کودکی یک عامل خطر معنادار برای ابتلا به بیماری اسکلروز چندگانه در بزرگسالی است. بخش قابل توجهی از این تاثیر از طریق تضعیف حس انسجام فرد اعمال می شود. این یافته بر اهمیت حیاتی پیشگیری از آسیب های دوران کودکی و تقویت منابع روان شناختی از قبیل حس انسجام به عنوان یک راهبرد بالقوه برای کاهش خطر بیماری های خودایمنی تاکید می کند.

کلیدواژه ها:

Multiple sclerosis (MS) ، Adverse childhood experiences (ACEs) ، Sense of coherence (SOC) ، اسکلروز چندگانه ، تجارب ناگوار کودکی ، حس انسجام