طراحی روستایی؛ زمینهای برای کاهش روستا گریزی در ایران

عدم توجه به اصول و ضوابط آمایش سرزمین و کم توجهی به برنامه ریزی روستایی و طراحی روستایی در مقوله ای به نام روستا گریزی در ایران ظهور پیدا کرده است. روستا گریزی را باید هشداری ساختاری دانست که نشان می دهد روستا دیگر قادر به بازتولید زندگی، اقتصاد و هویت خود نیست. در حالی که اکثر مطالعات عوامل اقتصادی خدماتی را در روستا گریزی بررسی کرده و دخیل می دانند، پژوهش حاضر با رویکردی نظری - تحلیلی به بررسی قابلیت های طراحی روستایی در مهار و کاهش روستا گریزی در ایران تاکید دارد. این پژوهش از نظر هدف کاربردی - توسعه ای و از نظر ماهیت و روش کیفی و توصیفی - تحلیلی بوده و تلاش داشته با تحلیل عمیق مفاهیم، اسناد، نظریه ها و تجربه های طراحی روستایی چارچوبی مفهومی و تحلیلی برای مهار روستا گریزی در ایران ارائه دهد. در این راستا ضمن خوانش متون نظری و ایده های مندرج در آنها، نشانه های ساختاری مرتبط با موضوع استخراج و مورد تحلیل قرار گرفته اند. نتایج پژوهش نشان می دهد که طراحی روستایی از طریق؛ تقویت هویت مکانی، بهبود خوانایی و کیفیت فضاهای عمومی، افزایش سرزندگی اجتماعی و ارتقای رضایت سکونتی می تواند نقش موثری در افزایش تمایل به ماندگاری جمعیت در روستاها و کاهش روستا گریزی ایفا کند.

کلیدواژه ها:

روستا گریزی ، طراحی روستایی ، روستاهای ایران ، سکونتگاه های روستایی