تحلیل خطر لرزه ای تعیینی و برآورد پارامترهای جنبش شدید زمین بر اساس مختصات جغرافیایی با رویکرد توسعه نرم افزار؛ مطالعه موردی شهرستان شاهرود

تحلیل خطر لرزه ای یکی از مهمترین مراحل در ارزیابی ایمنی سازه ها و طراحی لرزه ای به شمار می رود. در این میان تحلیل خطر لرزه ای تعیینی با تمرکز بر سناریوهای محتمل زمین لرزه و بررسی اثر چشمه های لرزه ای شاخص امکان برآورد پارامترهای جنبش شدید زمین را برای یک ساختگاه فراهم می کند. هدف این پژوهش تحلیل خطر لرزه ای تعیینی و برآورد پارامترهای جنبش شدید زمین بر اساس مختصات جغرافیایی با رویکرد توسعه یک چارچوب محاسباتی قابل پیاده سازی در نرم افزار است. در این مطالعه ابتدا چشمه های لرزه ای موثر بر محدوده مورد مطالعه شناسایی و بر اساس ماهیت هندسی در قالب چشمه های نقطه ای، خطی و سطحی طبقه بندی شدند. سپس با استفاده از مختصات جغرافیایی ساختگاه و منابع لرزه ای فاصله موثر ساختگاه از هر یک از چشمه ها محاسبه گردید. در ادامه با تعریف سناریوهای زمین لرزه و انتخاب روابط کاهندگی مناسب پارامترهای جنبش شدید زمین از جمله شتاب بیشینه زمین (PGA) برآورد شد. در فرآیند تحلیل، اثر شرایط ساختگاهی و نوع خاک نیز در چارچوب روابط کاهندگی لحاظ گردید. منطقه مورد مطالعه شهرستان شاهرود بوده که با توجه به موقعیت زمین ساختی آن در پهنه فعال البرز شرقی ارزیابی خطر لرزه ای از اهمیت ویژه ای برخوردار است. نتایج تحقیق نشان می دهد که استفاده از مختصات جغرافیایی به عنوان ورودی اصلی، تحلیل امکان ایجاد یک سامانه محاسباتی منسجم برای برآورد شتاب زلزله را فراهم می کند و می تواند به عنوان مبنایی برای توسعه نرم افزارهای تحلیل خطر لرزه ای و تولید طیف طرح ویژه ساختگاه مورد استفاده قرار گیرد.

کلیدواژه ها:

تحلیل خطر لرزه ای ، تعیینی ، جنبش شدید زمین ، شتاب بیشینه زمین (PGA) ، روابط کاهندگی ، مختصات جغرافیایی