ارزیابی کیفی آبهای سطحی و اولویت بندی عوامل موثر در آلودگی آنها با استفاده از روش AHP و مدل درخت تصمیم

امروزه با وجود تلاش های جهانی و فناوری های مدرنی که برای جلوگیری از آلودگی آب های سطحی و زیرزمینی به کار گرفته شده، دسترسی به منابع آب سالم در بسیاری از کشورهای دنیا مسئله مهمی می باشد. طبق آمار سازمان جهانی حفاظت محیط زیست آمریکا تقریبا یک سوم جریان آب جهان به طور مشخص آلوده بوده و با توجه به متفاوت بودن میزان تاثیر آلاینده ها موثر در آلودگی آب های سطحی و زیرزمینی می توان با اولویت بندی این آلاینده ها راهکارهای مناسبتری در مواجهه با این عوامل انتخاب کرد. در این مقاله دو روش مدل سازی مبنا قرار گرفته است. روش اول فرایند سلسله مراتبی AHP می باشد که به منظور اولویت بندی پارامترهای مختلف استفاده شده و در این اولویت بندی گزینه انتخابی باید کمترین فاصله را با راه حل ایده آل مثبت و بیشترین فاصله را با راه حل ایده آل منفی داشته باشد و روش دوم مدل سازی به روش درخت تصمیم می باشد. آلاینده های صنعتی اصلی ترین شاخه و دترجنت ها، آفت کش ها، مواد رادیواکتیو به عنوان برگ های اصلی شناخته می شوند و گرما و نمک های محلول به خاطر کم اهمیت تر بودن نسبت به این عوامل از درخت تصمیم حذف می شوند. با بررسی های انجام شده آب های سطحی بیشتر از منابع آب های زیرزمینی در معرض آلودگی قرار دارند. در این پژوهش اثرات و نتایج مربوط به شش آلاینده یعنی آلاینده های صنعتی، دترجنت ها، مواد رادیواکتیو، آفت کش ها، گرما و غلظت نمک های محلول بررسی شده که در این میان به جز آلودگی مربوط به مواد رادیواکتیو که آب های زیرزمینی را بیشتر در معرض آلودگی قرار می دهند بقیه آلاینده ها بر روی آب های سطحی اثرگذارترند. منابع آب های سطحی با ۷۴ درصد و منابع آب های زیرزمینی با ۲۶ درصد در معرض آلودگی های یاد شده هستند و آلاینده های صنعتی عنوان تاثیرگذارترین آلاینده و غلظت نمک های محلول به عنوان کم تاثیرترین آلاینده انتخاب می شوند.

کلیدواژه ها:

آلودگی ، آب ، آب های سطحی ، آب های زیرزمینی ، آلاینده ها ، نرم افزار Weka ، AHP