الزامات اجتماعی خلفا در توجه به ادبا و نفوذ واژگان فارسی (عصر اول عباسی)

چکیده خروج تمدن اسلامی از مهد عربی و آشنایی با همسایگان، حدود اسلام را مستعد اختلاط فرهنگی نمود، تا این که عباسیان در میدان رقابت با امویان، آگاهانه به انتخاب سیاست ایران گرایی همت گماردند و با درک ضرورت نفوذ مفاهیم ایرانی از طریق واژگان فارسی، عصر اول عباسی را به دفتر ثبت این افتخار مبدل کردند. گرچه در این نوسازی ادبی دبیران و مترجمان نیز مشارکت داشتند، اما ادیبان به تاسی از عناصر باستانی و با قلم لطافت و زبان کفایت، حیاتی پویا بدان بخشیدند. پژوهش حاضر بر آن است تا ضمن اشاره به الزامات اجتماعی خلفا در پذیرش واژگان ایران زمین، به ثمربخشی آن ها در توجه ادبا به مفاهیم باستانی و علاقه به انعکاس نمادهای ایرانی بپردازد. دست آورد پژوهش می نمایاند که بکارگیری واژگان فارسی، با هدف جبران خلاء فرهنگی در خلافت و ضرورت ابقاء مضامین تمدنی انجام گرفته است. مفاهیمی همراستا با سنن غنی و حکمت عام پسند که قابلیت انتقال یافتند. همچنین نشانگر است که واژگانی همسو با طبیعت شهرنشینی گزینش شده و با همت ادبا وبه شوق شعرا، فقدان عناصر بومی در آنان نتوانست خللی به ماندگاری شان در کانون مرزهای عربی وارد نماید.