واکاوی راهکارهای پیشگیری و درمان اعتیاد بر مبنای آموزه‎های قرآن و اهل بیت(ع)

اعتیاد به مواد مخدر از مهم ترین و پیچیده ترین آسیب های اجتماعی عصر حاضر به شمار می آید که افزون بر تهدید سلامت جسمی و روانی انسان، بنیان خانواده، امنیت اجتماعی و کرامت انسانی را نیز با چالش های جدی روبه رو می سازد. در همین راستا، این پژوهش با محوریت راهکارهای پیشگیری و درمان اعتیاد بر مبنای آموزه های قرآن و اهل بیت(ع)، درصدد تبیین ظرفیت های معرفتی و تربیتی دین در مدیریت این پدیده است. پژوهش حاضر با روش توصیفی تحلیلی و مبتنی بر تحلیل محتوای کیفی منابع دینی، با رویکردی فقهی قرآنی به استخراج و تبیین راهکارهای پیشگیری و درمان اعتیاد پرداخته است. یافته های تحقیق نشان می دهد که الگوی اسلامی مواجهه با اعتیاد بر سه محور اساسی استوار است: نخست، رویکرد پیشگیرانه با تاکید بر اصولی همچون قاعده «لاضرر»، نهی از افکندن خویش در هلاکت و ضرورت صیانت از عقل و سلامت انسان؛ دوم، رویکرد بینشی و معرفتی شامل تقویت ایمان، توکل، امید و تفکر که زمینه اصلاح نگرش و بازسازی شخصیت فرد را فراهم می سازد؛ و سوم، رویکرد رفتاری با محوریت اقدام عملی، مشورت، تلاش مستمر، ترک محیط های آلوده و تقویت صبر و استقامت در مسیر درمان. نتایج پژوهش نشان می دهد که آموزه های قرآن و اهل بیت(ع) با ارائه الگویی جامع و هماهنگ از راهکارهای بینشی و رفتاری، ظرفیت بالایی در پیشگیری و درمان اعتیاد داشته و می توانند چارچوبی منسجم برای کاهش آسیب های اجتماعی فراهم آورند.

کلیدواژه ها:

قرآن کریم ، اهل بیت(ع) ، اعتیاد ، پیشگیری ، درمان