بررسی تغییرات مکانی و زمانی کیفیت آب زیرزمینی جهت مصارف شرب، کشاورزی و صنعت (مطالعه موردی: دشت کرمان)

کاهش بارندگی، خشکسالی و نبود منابع آب سطحی در نواحی کویری، منجر به برداشت بی رویه از آبخوان ها و تهدید کیفیت آب زیرزمینی شده است. محدوده مطالعاتی کرمان از این نواحی، تحت تاثیر رشد جمعیت، شهری سازی و صنعت با افت کیفیت آب روبروست. این پژوهش به ارزیابی و پهنه بندی کیفیت آب زیرزمینی دشت با استفاده از کریجینگ در GIS و تحلیل هیدروشیمیایی (نمودارهای پایپر، شولر و ویلکاکس) در بازه زمانی ۲۲ ساله (۲۰۰۲-۲۰۲۴) می پردازد. داده های ۱۰ پارامتر (Ca, Mg, pH, TDS, Th, EC,SO₄, Cl, Na, SAR) در ۲۷ نقطه نمونه برداری تحلیل شد. نتایج نشان داد که تیپ غالب آب زیرزمینی بی کربنات سدیم و بدون تغییر محسوس در دوره مورد مطالعه بود. از نظر کیفیت، نواحی شرق، جنوب شرقی و جنوب (ماهان و جوپار) از کیفیت خوب تا قابل قبول برای شرب و کشاورزی برخوردارند. در مقابل، نواحی شمال غربی (اختیارآباد و نقشینه) آب نامناسب شرب و بخش وسیعی از شمال و غرب دشت نامناسب تا موقتا قابل شرب است. برای مصارف صنعتی، آب نواحی شرقی، جنوبی و غربی برای فرآیندهای صنعتی گروه اول و دوم (صنایع بسیار حساس و حساس) مناسب بوده، در حالی که نواحی شمال و شمال غربی با حداکثر غلظت کلر گزینه مناسب برای صنایع گروه سوم و چهارم (صنایع نسبتا حساس) است. برای مدیریت پایدار پیشنهاد می گردد: انتقال آب از مناطق باکیفیت، اصلاح کیفیت منابع آلوده، کشت گیاهان مقاوم به شوری در شمال، و حذف چاه های غیرمجاز در دستور کار قرار گیرد.

کلیدواژه ها:

کیفیت ، آب زیرزمینی ، شولر ، ویلکاکس ، پهنه بندی