تحلیل محتوای کتاب درسی جامعه شناسی (۳) پایه دوازدهم بر اساس ساحتهای ششگانه تعلیم و تربیت

پژوهش حاضر تحلیلی بر محتوای کتاب درسی جامعه شناسی پایه دوازدهم بر اساس ساحتهای شش گانه تعلیم و تربیت مندرج در سند تحول بنیادین آموزش و پرورش انجام شده است. این تحقیق از نوع توصیفی و با روش تحلیل محتوا انجام شده و جامعه آماری آن، کل کتاب درسی مذکور (چاپ ۱۴۰۳) شامل متن درس ها، تصاویر، فعالیت ها و پرسش ها بوده است. یافتههای پژوهش حاضر نشان داد که توزیع مولفه های مرتبط با ساحتهای ششگانه به صورت متوازن نیست؛ به طوری که مولفههای اجتماعی، سیاسی و مولفههای عبادی و اخلاقی دارای بیشترین توجه و مولفه زیباشناختی، هنری و زیستی و بدنی دارای کمترین میزان توجه می باشند. همچنین، تحلیل کیفی حاکی از آن بود که رویکرد کتاب در ساحت اخلاقی بیشتر جنبه توصیفی و شناختی دارد تا تاملی و عملیاتی. یافته های این پژوهش نشان می دهد که کتاب جامعه شناسی پایه دوازدهم، به رغم ظرفیت بالای ذاتی، نتوانسته است به صورت متوازن به تمامی ساحت های ششگانه تربیتی بپردازد. این عدم توازن، می تواند مانع بزرگی در راه تحقق «تربیت تمام ساحتی» که آرمان سند تحول بنیادین است، ایجاد کند. غلبه رویکرد شناختی و نظری، این کتاب را بیشتر به یک منبع برای انتقال اطلاعات تبدیل کرده تا ابزاری برای تربیت یک انسان چندبعدی.

کلیدواژه ها:

تحلیل محتوا ، ساحتهای ششگانه تربیتی ، جامعه شناسی ، پایه دوازدهم