مبانی انسان شناختی تعلیم و تربیت در اسلام

انسان شناسی به عنوان دانشی میان رشته ای، زیربنای هر نظام تربیتی است؛ زیرا بدون شناخت ماهیت، ویژگی ها و ظرفیت های انسان، امکان طراحی یک الگوی کارآمد تعلیم و تربیت وجود ندارد. در اندیشه اسلامی، انسان موجودی دوبعدی با استعدادهای مادی و معنوی، و دارای کرامت ذاتی و اکتسابی است. قرآن کریم و سنت پیامبر اکرم(ص) و اهل بیت(ع) بنیان های اساسی انسان شناختی را تبیین کرده اند که بر محور فطرت، اختیار، عقل، وحی و کرامت انسانی استوار است. تعلیم و تربیت در اسلام نیز بر همین مبانی استوار شده و هدف آن رساندن انسان به کمال و قرب الهی است. این مقاله با رویکردی کتابخانه ای و تحلیلی، به بررسی مبانی انسان شناختی تعلیم و تربیت در اسلام می پردازد و اصولی همچون توجه به فطرت، جامع نگری، اختیار و مسئولیت، و کرامت انسانی را به عنوان نتایج انسان شناسی اسلامی معرفی می کند. در پایان نیز پیامدهای کاربردی این مبانی در نظام های آموزشی معاصر تبیین می گردد.

کلیدواژه ها:

انسان شناسی اسلامی ، تعلیم و تربیت ، فطرت ، کرامت انسانی ، اصول تربیتی