تعامل ادراک و ارزشهای فرهنگی در آموزش ریاضی مطالعهای کیفی در دوره دوم متوسطه

این پژوهش با هدف بررسی تعامل ادراک و ارزشهای فرهنگی مرتبط با آموزش ریاضیات در دوره دوم متوسطه ایران انجام شد. مطالعه حاضر از رویکرد کیفی پدیدارشناسانه بهره برد. مشارکت کنندگان شامل ۱۰ دبیر ریاضی با حداقل ۱۶ سال سابقه و با حداقل مدرک کارشناسی ارشد، از هفت دبیرستان دوره دوم متوسطه، ۱۰ دانش آموز پایه دوازدهم رشته ریاضی و ۹ نفر از اولیای دانش آموزان در شهر تهران بودند که به صورت هدفمند و معیار مدار انتخاب شدند. تحلیل داده ها با استفاده از روش موستاکاس صورت گرفت. داده ها از طریق مصاحبه های نیمه ساختار یافته جمع آوری و با تحلیل محتوای کیفی کدهای محوری استخراج شد. در مجموع از ۲۱۴ مفهوم استخراجی از مصاحبه های هر سه گروه در خصوص ادراک آنان از ریاضی، کدهای نهایی از ادراک دانش آموزان بر تجربه پیشین از درس ریاضی، کنش های آموزشی و رفتاری معلم، چالش های محتوایی، ناهمخوانی آموزش و ارزیابی ریاضی متمرکز بود و دبیران بر توانمندی های ذهنی و شناختی عوامل و نگرش های فردی نسبت به ریاضی، چالش های آموزشی اجتماعی و کاربرد ریاضی تاکید داشتند. والدین بر کارکرد و اهمیت ریاضی، عوامل انگیزشی و روانی در یادگیری ریاضی و ساختار مطالعاتی ریاضی توجه داشتند. در حوزه ارزشهای آموزشی و فرهنگی از مجموع ۲۴۰ مفهوم استخراجی از هر سه گروه، کدهای محوری مربوط به دانش آموزان بر حرفه مندی اخلاقی و پداگوژیک معلم، عاملیت تحصیلی و استقلال دانش آموزان، دقت پیشینی در استخدام معلمان و برنامه های درسی تاکید داشت و دبیران ارزش هایی مانند تحول در ساختار و محتوای برنامه درسی ریاضی، حمایت حرفه ای و روانی معلمان، هم افزایی تربیتی و مسئولیت پذیری را مهم دانستند و اولیا بر مهارت های حرفه ای و مسئولیت پذیری در تدریس، ارزیابی متعادل و حمایت گرایانه، روانشناسی در آموزش و سلامت معلم، ملاحظات محتوایی و اقدامات گزینشی و نظارتی آموزشی تمرکز داشتند. این نتایج نشان از تعامل ادراک و ارزش های فرهنگی هر سه گروه و تاثیر متقابل آن بر کیفیت یادگیری و انگیزش دانش آموزان دارد که توجه به این تعامل می تواند راهبردهای بهبود آموزش ریاضی و توسعه برنامه های آموزشی را هدفمند سازد.

کلیدواژه ها:

ادراک ، ارزشهای فرهنگی ، آموزش ریاضی ، دوره دوم متوسطه