خوانش مادیت معماری تاریخی کرمانشاه؛ مطالعه ی تحول و کاربست مصالح ساختمانی در بناهای دوره های زندیه و قاجاریه

معماری تاریخی شهر کرمانشاه به عنوان یکی از کانون های مهم فرهنگی–تمدنی غرب ایران، واجد تنوعی چشمگیر در شیوه های ساخت و به کارگیری مصالح ساختمانی در دوره های زندیه و قاجاریه است. این پژوهش با رویکردی تاریخی–تحلیلی، به خوانش مادیت معماری و بررسی تحول، ویژگی ها و منطق به کارگیری متریال ها در بناهای شاخص این دو دوره می پردازد. روش تحقیق مبتنی بر مطالعات اسنادی، بررسی منابع تاریخی، مشاهدات میدانی و تحلیل تطبیقی نمونه های منتخب است. یافته ها نشان می دهد که انتخاب و استفاده از مصالح، متاثر از عوامل اقلیمی، دسترسی محلی، دانش فنی بومی و الگوهای فرهنگی–اجتماعی بوده و نه تنها نقشی سازه ای، بلکه کارکردی معناشناختی و هویتی در شکل گیری معماری تاریخی کرمانشاه ایفا کرده است. همچنین، تفاوت ها و تداوم های موجود میان دوره های زندیه و قاجاریه، بیانگر تحول تدریجی فناوری ساخت در عین پایبندی به سنت های محلی است. این پژوهش می کوشد با تاکید بر اهمیت شناخت مصالح تاریخی، زمینه ای برای حفاظت، مرمت و بازخوانی آگاهانه معماری بومی شهر کرمانشاه فراهم آورد.

کلیدواژه ها:

مصالح تاریخی ، مصالح ساختمانی ، دوره های زندیه و قاجاریه ، مادیت در معماری ، شیوه های ساخت سنتی