ارائه پروتکل ایمنی و امنیت با رویکرد ساماندهی شبکه حمل ونقل بندری؛ مطالعه موردی: بندر بوشهر

بنادر شریان های حیاتی اقتصادی هر کشور می باشند. بنادر همواره به علت مواجهه مستقیم نیروهای انسانی با محموله های حجیم و تجهیزات سنگین محیط های کاری پرریسکی هستند. مسئله ایمنی و امنیت در عملیات بندری یکی از عوامل کلیدی در برنامه ریزی، ساخت، بهره برداری و توسعه بنادر محسوب می شوند. هدف از انجام این پژوهش، ارائه یک چارچوب یکپارچه برای مدیریت ریسک ایمنی–امنیتی شبکه حمل ونقل بندری و تدوین پروتکل های عملیاتی سامان دهی تردد در بندر بوشهر است. پژوهش حاضر از نوع کاربردی و از نظر ماهیت به صورت توصیفی-تحلیلی می باشد. بندر بوشهر به دلیل مجاورت با بافت شهری و میزان قابل توجه عملیات تخلیه و بارگیری، در معرض ترکیبی از ریسک های ایمنی و امنیتی ناشی از تردد ناوگان سنگین، خودروهای سبک و تجهیزات محوطه ای قرار دارد. داده های مورد استفاده شامل آمار رسمی ترددشماری بندر، اطلاعات عملکردی تخلیه و بارگیری، سوابق حوادث و تصادفات واحد HSE در سال های ۱۴۰۲ و ۱۴۰۳، به همراه بازدیدهای میدانی نظام مند و مصاحبه با خبرگان و مسئولان بندری است. در بعد ایمنی، با استفاده از داده های ثبتی و مشاهدات میدانی، ماتریس ارزیابی ریسک نواحی تدوین و نواحی پرخطر مانند گیت ورودی و خروجی و محوطه کانتینری شناسایی و اولویت بندی شده است که در نهایت به ارائه یک پروتکل ایمنی در سه فاز شده است. در بعد امنیتی، با رویکردی کیفی و سناریومحور مبتنی بر قضاوت خبرگان و مسئولان بندری، چارچوب سه سطحی وضعیت امنیتی بندر و پروتکل سه سطحی امنیت تردد وسایل نقلیه طراحی شده است. پروتکل های ارائه شده در بندر بوشهر می تواند در دیگر بنادر ایران نیز مورد استفاده قرار بگیرد.

کلیدواژه ها:

ترافیک بندری ، ایمنی بندر ، امنیت بندر ، پروتکل ایمنی–امنیت بندر ، ماتریس ارزیابی ریسک تصادفات