الگوی دسترسی به مراکز بهداشتی درمانی در راستای مدیریت سیستم حمل ونقل شهری (مطالعه موردی: منطقه ۸ شهر تهران)

در جوامع شهرنشینی امروزی توزیع متعادل خدمات بهداشتی-درمانی و دسترسی به شبکه ارتباطی برای بهره گیری مطلوب از آن ها و پاسخ به نیاز شهروندان، از مهم ترین اصول مدیریت شهری است. موضوع این پژوهش، الگوی دسترسی به مراکز بهداشتی و درمانی منطقه ۸ شهر تهران در راستای مدیریت سیستم حمل ونقل شهری است. ازآنجاکه ماهیت دسترسی به صورت اصولی بر مبنای شبکه خیابان ها تعریف می شود؛ محاسبات میزان دسترسی متکی بر آنالیز تحلیل شبکه (Network Analysis) و الگوی توزیع فضایی مراکز مبتنی بر روش نزدیک ترین واحد همسایگی (ANN) در نرم افزار GIS انجام شده است. نتایج پژوهش نشانگر عدم تناسب توزیع فضایی خدمات بهداشتی و درمانی در سطح منطقه است؛ به طوری که نسبت نزدیک ترین همسایه با مقدار ۸۱/۰، بیانگر توزیع خوشه ای خدمات بهداشتی – درمانی است. همچنین بیشترین میزان الگوی دسترسی نامناسب مربوط به بیمارستان ها با پوشش ۲۶/۴۲ درصد و در رده بعدی داروخانه ها با پوشش ۵/۲۸ سطح منطقه بوده است. محلات واقع در محور مرکزی منطقه از بهترین وضعیت دسترسی به خدمات بهداشتی – درمانی برخوردارند و محلات واقع در محورهای شرقی و غربی، برخورداری و دسترسی ضعیفی دارند. با ادامه روند موجود، قطعا در سال های آتی منطقه هشت با مشکلات حمل ونقلی همچون کاهش سرعت حرکت و ترافیک، فشار بر حمل ونقل عمومی و پارکینگ ها و آلودگی هوا، صوتی در محلات مرکزی منطقه و ناکارآمدی سیستم حمل ونقل روبرو خواهد شد. ازاین رو توزیع متوازن خدمات درمانی در سطح محلات به ویژه در محلات با دسترسی ضعیف تر، ایجاد شبکه حمل ونقل فعال و کارآمد برای اتصال محلات حاشیه ای به مراکز درمانی و سامانه مدیریت ترافیک هوشمند برای کاهش فشار در ساعات اوج مراجعه به مراکز درمانی به عنوان راهکارهای پیشنهادی پژوهش محسوب می گردد.

کلیدواژه ها:

دسترسی ، مراکز بهداشتی - درمانی ، حمل ونقل ، منطقه ۸ شهر تهران