هوش مصنوعی و مدیریت مسیر بیمار (Pathway Care): بهینه سازی منابع و نتایج بیمار

مدیریت مسیر بیمار به عنوان یک رویکرد ساختاریافته برای استانداردسازی فرآیندهای مراقبتی، با هدف کاهش تغییرپذیری، بهبود کیفیت مراقبت و استفاده بهینه از منابع، در کانون تحول نظام های سلامت قرار دارد. در سال های اخیر، هوش مصنوعی (AI) به عنوان یک فناوری توانمندساز، پتانسیل دگرگون سازی این حوزه را به نمایش گذاشته است. این مقاله مروری با هدف تحلیل نظام مند نقش و کاربردهای هوش مصنوعی در مدیریت مسیر بیمار، با تمرکز بر دو محور بهینه سازی منابع و بهبود نتایج بیمار، نگاشته شده است. روش تحقیق مبتنی بر مرور روایتی مقالات منتشرشده در پایگاه های علمی معتبر طی دهه اخیر (۲۰۱۴-۲۰۲۴) است. یافته ها نشان می دهد که هوش مصنوعی در تمامی مراحل مسیر بیمار-از پیش بینی و تشخیص زودهنگام تا برنامه ریزی درمان شخصی شده، مانیتورینگ هوشمند، و بهینه سازی لجستیک بیمارستانی-نقش موثری ایفا می کند. الگوریتم های پیش بینی ‍کننده و سیستم های پشتیبانی تصمیم گیری بالینی با کاهش خطاها و هدایت مداخلات به موقع، مستقیما بر بهبود شاخص هایی مانند کاهش عوارض، ماندگاری در بیمارستان و رضایت بیمار تاثیر می گذارند. همزمان، ابزارهای هوش مصنوعی با پیش بینی دقیق تقاضا و تخصیص بهینه منابع (تخت، اتاق عمل، پرسنل)، کارایی عملیاتی را افزایش و هزینه ها را کاهش می دهند. با این حال، چالش های مهمی از قبیل کیفیت و یکپارچگی داده ها، سوگیری الگوریتمی، مسائل اخلاقی، هزینه استقرار و مقاومت در پذیرش، اجرای گسترده این فناوری ها را با محدودیت مواجه ساخته است. نتیجه گیری نهایی این مقاله حاکی از آن است که آینده مدیریت مسیر بیمار در گرو ادغام مسئولانه، عادلانه و انسان محور هوش مصنوعی است. تحقق کامل پتانسیل هوش مصنوعی مستلزم توسعه چارچوب های حاکمیتی قوی، سرمایه گذاری در زیرساخت داده، آموزش نیروی انسانی و انجام پژوهش های طولی برای ارزیابی دقیق تاثیر بر پیامدهای نهایی سلامت و اقتصاد سلامت است.

کلیدواژه ها:

هوش مصنوعی ، مدیریت مسیر بیمار ، بهینه سازی منابع