شناسایی و ارائه مدل طلاق عاطفی براساس اعتقادات معنوی زوجین ایرانی

هدف: پژوهش حاضر با هدف شناسایی و ارائه مدل تبیین طلاق عاطفی بر اساس اعتقادات معنوی زوجین ایرانی انجام شد. روش کار: روش تحقیق از نوع رویکرد آمیخته (کیفی–کمی) بود. در مرحله کیفی، ۳۰ مصاحبه نیمه ساختاریافته با ۱۵ زوج متقاضی طلاق عاطفی انجام و با تحلیل محتوای توصیفی–استنتاجی، سه دسته اصلی اعتقادات معنوی (اعتقاد به خداوند، اهل بیت (ع) و خاندان) و سه الگوی رفتاری (تواضع محور، توبه محور، استغفارمحور) استخراج شد. در مرحله کمی، پرسشنامه ای بر اساس یافته های کیفی طراحی، با روش دلفی و مشارکت ۱۰ متخصص تایید شد، و روی نمونه ای تصادفی طبقه بندی شده از ۲۰۰ زوج (۴۰۰ فرد) در تهران اجرا گردید. نتایج: تحلیل عوامل مرتبه دوم و مدل سازی معادلات ساختاری (SEM) نشان داد که مدل طلاق عاطفی بر اساس اعتقادات معنوی با شاخص های برازش عالی (χ² = ۱۶۶.۷۵، df = ۱۶۷، p = ۰.۴۹، RMSEA = ۰.۰۰۰) تایید می شود. یافته ها حاکی از آن است که معنویت در جامعه ایرانی به عنوان یک سیستم تبیینی چندسطحی عمل می کند و می تواند هم به حفظ رابطه بی معنی منجر شود و هم به تقویت صبر و تلاش برای اصلاح رابطه. نتیجه گیری: این پژوهش با تمرکز بر معنویت به عنوان متغیر اصلی تبیینی، چارچوبی نوین برای درک و مداخله در پدیده طالق عاطفی در جوامع اسلامی ارائه می دهد.

کلیدواژه ها:

طلاق عاطفی ، اعتقادات معنوی ، مدل ساختاری ، زوجین ایرانی ، معنویت زناشویی