تحلیل قاعده فقهی تسبیب و انعکاس آن در نظام مسئولیت مدنی ایران در پرتو قانون مدنی

قاعده فقهی تسبیب یکی از مهم ترین مبانی مسئولیت مدنی در فقه امامیه و حقوق ایران به شمار می رود. بر اساس این قاعده، هرگاه شخصی سبب ورود زیان به دیگری شود، در صورت وجود رابطه سببیت میان فعل او و ضرر وارد شده، مسئول جبران خسارت خواهد بود؛ هرچند که تلف به صورت مستقیم توسط او واقع نشده باشد. قانون مدنی ایران با اقتباس از مبانی فقهی، این قاعده را در قالب مقررات مربوط به ضمان قهری پذیرفته است. پژوهش حاضر با روش تحلیلی توصیفی به بررسی مبانی فقهی قاعده تسبیب، تمایز آن با مباشرت، شرایط تحقق مسئولیت ناشی از تسبیب و انعکاس آن در قانون مدنی و دیدگاه های دکترین حقوقی ایران می پردازد. یافته های تحقیق نشان می دهد که قاعده تسبیب نقش مهمی در تبیین مسئولیت های مدنی در نظام حقوقی ایران دارد و قابلیت تطبیق با بسیاری از مسائل نوین حقوقی را نیز داراست.

کلیدواژه ها:

قانون مدنی ، مفهوم تسبیب ، مسئولیت مدنی ، ضمان قهری ، فقه امامیه ، مسائل نوین مسئولیت مدنی