مبانی انسان شناختی و خداشناختی مردم سالاری دینی در اندیشه امام خمینی و علامه طباطبایی

«مردم سالاری دینی» نظریه ای در حوزه حاکمیت در نظام سیاسی دینی است که ضمن پذیرش مشروعیت الهی و توحید در تشریع و تقنین، بر حاکمیت قانون، جایگاه مردم در تصمیم سازی و تشکیل نظام سیاسی، نظارت و همکاری با آن تاکید دارد که بر پایه آن، شهروندان دین باور در چارچوب آموزه های شریعت، در زندگی سیاسی مشارکت فعال دارند و از هرگونه استبداد فردی در تصمیم گیری های عمومی اجتناب می شود. بااین‎حال، با دموکراسی غربی به مثابه یک ارزش (نه روش) که بر مبانی ویژه معرفت شناختی، انسان شناختی و خداشناختی، نظیر نسبیت معرفتی، عقل بسندگی، نفی ارزش معرفتی وحی، کثرت گرایی معرفتی، آزادی ویژه و انسان محوری به جای خدامحوری استوار است، تمایز بنیادین دارد.از رهگذر جستار حاضر که با روش توصیفی-تحلیلی و با هدف بازخوانی مبانی انسان شناختی و خداشناختی مردم سالاری دینی در اندیشه امام خمینی و علامه طباطبایی سامان یافته، آشکار می شود که امام خمینی و علامه طباطبایی به‎عنوان دو حکیم و نظریه پرداز برجسته دوران معاصر، با بهره گیری از مبانی وحیانی-عقلانی، به ترسیم مردم سالاری دینی پرداختند. از جمله شاخص ترین مبانی انسان شناختی و خداشناختی مردم سالاری دینی می توان به چندساحت انگاری وجود انسان، سرشت الهی، اختیار و آزادی، کرامت ذاتی و اکتسابی و خلافت الهی انسان و نیز توحید در حاکمیت، توحید در تشریع و تقنین و حضور قوانین الهی در شئون اجتماعی و نفی سکولاریسم اشاره کرد.

کلیدواژه ها:

دموکراسی