ارزیابی فرایند گسترش فناوری کشت بافت نخل خرما در استان دیاله

هدف: کشت نخل خرما و تولید خرما در بخش کشاورزی از نظر صادرات، مصرف داخلی و کاربردهای صنعتی جایگاه مهمی دارد، زیرا در صنایع غذایی و تولید خوراک دام مورد استفاده قرار می گیرد. هدف این مطالعه ارزیابی میزان گسترش فناوری کشت بافت نخل خرما در استان دیاله از نظر برنامه ریزی، سازماندهی، اجرا و ارزیابی، و همچنین شناسایی واکنش صاحبان باغ های نخل نسبت به کاربرد این فناوری در استان دیاله بود.مواد و روش ها: نمونه پژوهش شامل ۱۱۳ نفر از کشاورزان نخل کار بود. برای دستیابی به هدف اول، از رویکرد پژوهش تشخیصی جهت ارزیابی فرآیند گسترش فناوری کشت بافت نخل خرما (DPTC) در استان دیاله از نظر برنامه ریزی، سازماندهی، اجرا و ارزیابی استفاده شد. برای دستیابی به هدف دوم، از رویکرد پژوهش میدانی بهره گرفته شد. در این راستا از پرسشنامه به عنوان ابزار جمع آوری داده ها از پاسخ دهندگان استفاده گردید و واکنش کشاورزان نخل کار نسبت به کاربرد فناوری کشت بافت با استفاده از مقیاس سه درجه ای (موافق، تاحدی موافق، مخالف) سنجیده شد. برای گویه های مقیاس به ترتیب امتیازهای (۱، ۲، ۳) در نظر گرفته شد و در مجموع ۲۴ گویه مورد بررسی قرار گرفت.نتایج: نتایج نشان داد که برنامه ریزی برای فرآیند گسترش فناوری کشت بافت بر اساس توالی مراحلی شامل برنامه ریزی، تشخیص، توسعه و ارزیابی انجام می شود و بیشترین تلاش در مراحل مقدماتی و سازماندهی صرف شده است. نتایج همچنین نشان داد که فناوری کشت بافت یک فناوری موثر و امیدبخش از نظر علمی است که به افزایش تعداد پاجوش های تولیدی، بهبود کیفیت و سلامت نخل های خرما و همچنین توسعه ویژگی های ژنتیکی و تولیدی آن ها کمک کرده است. با این حال، تجربه میدانی پاسخ دهندگان در سطح مطلوب نبود و نخل کاران همچنان به حمایت و تخصص بیشتری در این زمینه نیاز دارند.نتیجه گیری: این مطالعه توصیه می کند که برنامه های ترویج کشاورزی تقویت شوند، تجربه و مهارت های میدانی کشاورزان افزایش یابد، و بر آموزش نیروی انسانی و تقسیم مناسب نقش ها و مسئولیت ها تمرکز بیشتری صورت گیرد.

کلیدواژه ها:

ترویج کشاورزی ، فناوری کشت بافت ، گسترش فناوری ، نخل خرما