چندشکلی ژن پروتئین متصل شونده به فاکتور رشد شبه انسولینی و تاثیر آن بر برخی صفات تولیدی و فیزیولوژیکی در مرغ بومی عراق

هدف: پروتئین متصل شونده به فاکتور رشد شبه انسولینی (IGFBP) نقش مهمی در رشد و تکامل جنین جوجه ها و همچنین در مراحل پس از تفریخ ایفا می کند. هدف این مطالعه بررسی چندشکلی ژن IGFBP-۲ و تاثیر آن بر برخی صفات تولیدی و فیزیولوژیکی در مرغ بومی عراق بود.مواد و روش ها: این مطالعه در مزرعه طیور دانشکده علوم مهندسی کشاورزی دانشگاه بغداد انجام شد. در این پژوهش از ۱۰۰ قطعه مرغ بومی قبل از بلوغ جنسی استفاده گردید. نمونه های خون از ورید بال برای استخراج DNA، انجام آنالیزهای مولکولی و تکثیر ژن با روش PCR جمع آوری شدند. همچنین سرم خون برای اندازه گیری شاخص های بیوشیمیایی شامل پروتئین کل، گلوکز، پروفایل چربی، آلبومین و گلوبولین اندازه گیری شد. صفات تولیدی از زمان شروع تخم گذاری به مدت ۱۰۰ روز ثبت شد که این دوره به هفت بخش تقسیم گردید. این صفات شامل تعداد تخم تولیدی، میانگین وزن تخم، توده تخم، سن و وزن بدن در بلوغ جنسی و میانگین مصرف خوراک بود. همچنین ویژگی های کیفی تخم مرغ اندازه گیری شد. برای تکثیر ژن IGFBP-۲ از روش PCR برای قطعه ای به طول ۳۸۶ جفت باز استفاده شد و قطعات تکثیرشده با روش توالی یابی سنگر تعیین توالی شدند.نتایج: سه ژنوتیپ شامل وحشی (TT)، هتروزیگوت (TC) و جهش یافته (CC) با دو آلل T و C شناسایی شد. ژنوتیپ CC دارای بیشترین فراوانی معنی دار (p≤۰.۰۱) نسبت به ژنوتیپ های TC و TT بود (به ترتیب ۵۹%، ۳۰% و ۱۱%). ژنوتیپ اثر معنی داری (p≤۰.۰۵) بر تعداد تخم های تولیدی تنها در هفته سوم داشت، به طوری که ژنوتیپ TT نسبت به CC برتری نشان داد (۰۹/۴۷ در مقابل ۰۹/۴۴). اثر معنی داری (p≤۰.۰۵) بر وزن پوسته تخم نیز مشاهده شد، به طوری که ژنوتیپ TC نسبت به CC برتر بود (۱۴/۷ در مقابل ۶۳/۶ گرم). در مورد ارتفاع زرده، ژنوتیپ های TT و TC مقادیر بیشتری نسبت به CC داشتند (به ترتیب ۰۹/۱۹، ۰۰/۱۹ و ۷۷/۱۷ میلی متر). همچنین ارتفاع سفیده در ژنوتیپ TT نسبت به CC افزایش معنی داری نشان داد (۳۸/۷ در مقابل ۴۹/۶ میلی متر). اثر معنی داری (p≤۰.۰۵) بر غلظت آلبومین سرم خون نیز مشاهده شد، به طوری که ژنوتیپ CC نسبت به TC مقدار بیشتری داشت (۵۱/۲ در مقابل ۳۴/۲ گرم بر دسی لیتر). در سایر ویژگی های بیوشیمیایی سرم خون اثر معنی داری مشاهده نشد.نتیجه گیری: نتایج این مطالعه نشان می دهد که چندشکلی ژن IGFBP احتمالا می تواند بر برخی صفات تولیدی و کیفیت تخم مرغ در مرغ های بومی عراق تاثیر بگذارد. بنابراین، این ژن می تواند به عنوان یک نشانگر ژنتیکی بالقوه در برنامه های اصلاح نژاد مورد استفاده قرار گیرد.

کلیدواژه ها:

بلوغ جنسی ، شاخص های خونی ، عملکرد تولیدی ، مرغ بومی ، مرغ تخم گذار