مهار زیستی پژمردگی فوزاریومی خیار با استفاده از دو قارچ اندوفیت Coprinopsis urticicola و Fomes fomentarius

خیار (Cucumis sativus L.) نسبت به گیاهان دیگر تیره کدوئیان در سطح وسیع­تری کشت و از مهمترین سبزیجات  در جهان محسوب می­شود. بیماری پژمردگی فوزاریومی  خیار به عنوان یکی از بیماری های مهم این محصول است و توسط قارچ Fusarium oxysporum f. sp. cucumerinum (FOC) ایجاد می­گردد. هدف از انجام این تحقیق مهار زیستی بیماری پژمردگی فوزاریومی خیار با استفاده از اندوفیت­های  قارچی Coprinopsis urticicola و Fomes fomentarius در شرایط آزمایشگاه، گلخانه و مزرعه است. قارچ عامل بیماری از بوته های گیاهان خیار آلوده جداسازی و بر اساس صفات ریخت شناسی و مولکولی با استفاده از نواحی ژنومیTEF  و ITS شناسایی گردید. هر دو قارچ اندوفیت Fomes fomentarius و Coprinopsis urticola در روش کشت متقابل به میزان ۷۱.۸۱ و ۶۶.۸۱ درصد بترتیب از رشد پرگنه قارچ بیمارگر جلوگیری کردند. ترکیبات فرار ضد قارچی دو جدایه Fomes fomentarius به میزان ۶۶.۲۱ درصد و Coprinopsis urticola به مقدار ۶۱.۳۳ درصد از رشد پرگنه قارچ بیمارگر ممانعت کردند. دو جدایه قارچ اندوفیت شدت بیماری پژمردگی خیار را در شرایط گلخانه و مزرعه بترتیب به میزان ۸۸-۷۶ و ۸۲-۷۶ درصد در مقایسه با تیمار کنترل کاهش دادند. به علاوه هر دو جدایه اندوفیت شاخص­های رشد گیاه خیار را مثل تعداد ساقه های اصلی، ارتفاع گیاه  و وزن تر و خشک ریشه گیاه را به میزان قابل توجهی در مقایسه با تیمار شاهد افزایش دادند.

کلیدواژه ها:

بیماری پژمردگی فوزاریومی ، کنترل زیستی ، Coprinopsis urticola ، Fomes fomentarius