ساختواژه توزیعی، اشتقاق پیمانه ای و مسئله دور

مقاله حاضر با هدف ارائه شواهدی از پدیده تصریف بی قاعده در دفاع از فرضیه «ساختواژه موازی» به مثابه بنیان نظری ساختواژه توزیعی بهینه نگاشته شده است. این فرضیه، برخلاف رویکرد رایج در ساختواژه توزیعی که عملیات صرفی و واژواجی پس از شکل گیری تصویر نحوی در نقطه بازنمون را در قالب توالی ای از پیمانه های متوالی سامان می دهد، بر آن است که نشان دهد تمام عملیات صرفی و واج واژی به صورت همزمان و در چارچوبی محدودیت بنیاد انجام می شوند. در این مقاله، نشان داده می شود که پذیرش اصل «معماری اشتقاق» در انگاره سنتی ساختواژه توزیعی، به ویژه در موارد مربوط به تصریف های بی قاعده که مصداقی از پدیده هم نوایی قواعد در حیطه ساختواژه و واج واژشناسی هستند، منجر به نوعی دور منطقی در تحلیل می شود؛ زیرا در این انگاره، تصمیم گیری درباره انجام یا عدم انجام عملیاتی چون همجوشی یا شکافت، مستلزم آگاهی از نتیجه فرآیند درج واژگانی است، حال آنکه چگونگی عملیات درج، خود به نتیجه آن فرآیندها وابسته است. با تحلیل نمونه هایی از پدیده های صرفی در زبان انگلیسی، مقاله نشان می دهد که تلاش برای حل این تناقض در چارچوب انگاره قاعده محور مستلزم افزودن قواعد حشوی متعددی است که نه تنها قدرت تبیینی نظریه را کاهش می دهد بلکه با اصول اقتصاد نظری نیز در تعارض است. در مقابل، با اتخاذ رویکرد ساختواژه توزیعی بهینه و به ویژه با مدل سازی فرآیند تصریف در قالب رقابت بین گزینه های تحت مجموعه ای از محدودیت های نقض پذیر ساختواژی، می توان این دسته از پدیده ها را بدون نیاز به قواعد بافت وابسته یا استثناهای موردی تبیین کرد. تحلیل محدودیت بنیاد ارائه شده در این مقاله، در نهایت با بهره گیری از الگوریتم رتبه بندی «تقلیل مکرر محدودیت»، نشان می دهد که پدیده هایی چون جمع بی قاعده در زبان انگلیسی را می توان با برهم کنش سه محدودیت *UNDERSPEC، *STRUCT و CRSP-D به دقت توصیف کرد. در نهایت، در این مقاله استدلال می شود که پذیرش فرضیه ساختواژه موازی نه تنها با شواهد صرفی میان زبانی سازگارتر است، بلکه هم راستا با اهداف شناختی و روان زبان شناختی معماری ذهن گرا نیز می باشد

کلیدواژه ها:

ساختواژه توزیعی ، مسئله دور ، ساختواژه موازی ، نظریه بهینگی ، تصریف بی قاعده ، تحلیل محدودیت بنیاد