گشودگی و تعهد در الهیات مقایسه ای اسلامی: راهکار حل تعارض

در رویکرد اعترافی به الهیات مقایسه ای، برای رسیدن به فهمی ژرف تر از سنت دینی مبدا ضمن تحفظ مرزهای راست کیشی و راست کرداری آن، از ابزار مقایسه با سنت دینی دیگر استفاده می شود. ابتدا چنین می نماید که این رویکرد با چالشی بنیادین مواجه است: تعارض میان گشودگی در قبال دین دیگر و تعهد به دین مبدا. این تعارض بدوی، به مثابه چالشی معرفت شناختی، مسئله اصلی این پژوهش است. هدف، پاسخ به این پرسش است: چگونه در الهیات مقایسه ای اسلامی، به رغم گشودگی در قبال سنت دینی دیگر، تعهد به سنت مبدا آسیب نمی بیند؟ پژوهش به روش توصیفی  تحلیلی انجام شده است. نتایج نشان می دهد اول اینکه، در ادبیات الهیات مقایسه ای اعترافی، به مثابه دانشی ایمان پایه، منظور از «حقیقت» حقیقت هماهنگ با یا مبتنی بر وحی و مکاشفه موجود در سنت دینی «مبدا» است و الهی دان می کوشد از راه مقایسه، فهم دقیق تری از حقیقت و هنجاری بودگی سنت «مبدا» یا «خودی» کسب کند. دوم اینکه، دایره تعهد به سنت مبدا محدود به هنجار اولیه (دین سطح یک) و هنجار ثانویه (ضروریات سطوح دوم و سوم دین) است و در ورای این دو هنجار، منطقهالفراغ وسیعی برای گشودگی وجود دارد. بنابراین نسبت دو دایره گشودگی و تعهد تباین است. این دو عرصه هیچ تداخلی با هم ندارند و گشودگی هیچ آسیبی به تعهد نمی زند.

کلیدواژه ها:

الهیات مقایسه ای/ تطبیقی اسلامی ، ایمان جویای فهم ، یادگیری بینادینی ، رویکرد اعترافی ، هنجاری بودگی