بررسی و مقایسه انرژی و مدل سازی عملکرد شلتوک ارقام محلی و پرمحصول با مدل برنامه نویسی ژنتیک چندژنی

برنج، به عنوان یکی از قدیمی ترین محصولات کشاورزی، نقشی اساسی در تامین تغذیه و معیشت مردم دارد و با توجه به سطح زیرکشت، تولید و مصرف، از جایگاه مهمی برخوردار است. در این راستا، این پژوهش با استفاده از مطالعات اسنادی، مصاحبه های میدانی و تحلیل های مبتنی بر مدل برنامه نویسی ژنتیک چندژنی، به بررسی، مقایسه شاخص های انرژی و مدل سازی عملکرد ارقام محلی هاشمی و علی کاظمی و پرمحصول فجر و شیرودی پرداخته است و داده های آن از ۳۸۵ مالک و کشاورز این دو نوع رقم در شهرستان رشت جمع آوری شده است. در مقایسه با ارقام محلی، ارقام پرمحصول از نظر شاخص های نسبت انرژی، بهره وری انرژی و انرژی ویژه به ترتیب ۷۶.۴۷، ۷۶.۹۲، ۷۷.۷۰ درصد و افزوده خالص انرژی بیش از ۱۵ برابر بهبود داشت. در مدل برنامه نویسی ژنتیک چندژنی، اعتبارسنجی متقاطع نشان داد مدل با ۶۵ درصد داده ها نتایجی مشابه استفاده از ۸۰ درصد داده ها ارائه می دهد. با افزایش عمق درخت از ۴ به ۱۲، بیشترین ضریب تبیین برای عمق درخت ۴ در رقم محلی ۰.۹۵ و در رقم پرمحصول ۰.۹۴ بود. همچنین، در تحلیل حساسیت اثر نهاده های مواد آلی (کمپوست، بذر، کاه و کلش برنج) و سوخت و برق به عنوان عامل اصلی در برآورد عملکرد شلتوک در دو رقم شناسایی شدند. نهاده های مواد آلی با بهبود حاصلخیزی خاک، و سوخت و برق با تاثیرگذاری بر عملکرد ماشین های کشاورزی و کارایی عملیات زراعی، نقش کلیدی در عملکرد پایدار مزارع شلتوک دارند. یافته های این تحقیق می تواند به تولیدکنندگان کمک کند تا با مدیریت مناسب منابع مصرفی، کیفیت و کمیت محصول خود را بهبود بخشند.

کلیدواژه ها:

برنج ، شاخص های انرژی ، شبیه سازی ، گیلان