مدیریت پروژه در عصر پیچیدگی و عدم قطعیت: از مثلث سنتی تا موفقیت چندبعدی و رویکردهای چابک

مدیریت پروژه به عنوان یک قابلیت راهبردی برای اجرای استراتژی ها، ایجاد نوآوری و پاسخگویی به تغییرات سریع محیطی، در عصر پیچیدگی و عدم قطعیت نقشی حیاتی یافته است. این مقاله با هدف کالبدشکافی ابعاد نظری و عملی مدیریت پروژه در فضای نوین، به صورت جامع مبانی کلاسیک و مفاهیم نوظهور شامل گروه های فرآیندی، حوزه های دانشی، مثلث محدودیت ها، روش های چابک و ترکیبی، مدیریت ریسک، مدیریت ذی نفعان، موفقیت چندبعدی، و بلوغ مدیریت پروژه را بازبینی کرده و با بهره گیری از داده های تجربی حاصل از مطالعات فراتحلیل و میدانی از جمله پژوهش های شنهار و همکاران (۲۰۰۱)، فلایبایرگ (۲۰۱۴)، ریگبی، ساترلند و تاکوچی (۲۰۱۶)، هیلسون (۲۰۰۹)، برینگر، یوناس و کاک (۲۰۱۳)، فلچر و کاپلمن (۲۰۰۰)، اسکرو و واگاسار (۲۰۱۴)، کوک-دیویس (۲۰۰۲)، بوم (۲۰۰۲) و هرتل، گیستر و کنراد (۲۰۰۵)، نشان می دهد که شفافیت اهداف (۰.۴۸)، حمایت مدیریت ارشد (۰.۴۳) و شایستگی تیم (۰.۴۱) قوی ترین پیش بین های موفقیت پروژه هستند. یافته ها حاکی از آن است که ۸۵ درصد پروژه ها از بودجه تجاوز می کنند (میانگین ۲۸ درصد) و روش های چابک با ۳۵ درصد موفقیت بیشتر نسبت به روش های سنتی برتری دارند. مقاله با ارائه ی پیشنهادهایی در چهار سطح تئوریک، پژوهشی، عملی و سیاست گذاری از جمله توسعه ی نظریه ی مدیریت پروژه های تطبیقی-چندوجهی، طراحی مطالعات طولی، و تشکیل پایگاه داده ی ملی پروژه ها، به کار خود پایان می دهد.

کلیدواژه ها:

مدیریت پروژه ، روش های چابک ، مثلث آهنین ، مدیریت ریسک ، موفقیت پروژه ، مدیریت ذی نفعان ، بلوغ سازمانی ، مدیریت ارزش کسب شده