اقتصاد سلامت در عصر تحولات ساختاری: از عدم تقارن اطلاعاتی و بیمه تا مراقبت مبتنی بر ارزش و اقتصاد رفتاری

پژوهش حاضر با رویکردی جامع و انتقادی به تحلیل اقتصاد سلامت در عصر تحولات ساختاری ناشی از سالمندی جمعیت، نوآوری های فناورانه، همه گیری ها و اقتصاد رفتاری پرداخته است. مرور نظام مند پیشینه نشان داد که اقتصاد سلامت از نظریه های عدم تقارن اطلاعاتی و تقاضای القایی تا مدل های مدرن بیمه سلامت، ارزیابی فناوری، مراقبت مبتنی بر ارزش و اقتصاد رفتاری تکامل یافته است. داده های آنالیزشده از مطالعات تجربی معتبر حاکی از آن است که سهم هزینه های سلامت از تولید ناخالص داخلی در کشورهای عضو سازمان همکاری اقتصادی و توسعه از ۴.۲ درصد به ۸.۸ درصد افزایش یافته و کشش درآمدی هزینه های سلامت ۱.۲ است. قانون مراقبت مقرون به صرفه آمریکا نرخ بدون پوشش بیمه را از ۱۶ درصد به ۹ درصد کاهش داده و کشورهای با نظام سلامت همگانی نرخ مرگ و میر ناشی از کووید-۱۹ را ۲.۸ در مقابل ۵.۴ در نظام های خصوصی تجربه کردند. کشش قیمتی تقاضا برای خدمات سلامت بین ۰.۱۴ تا ۰.۳۸ متغیر است و هزینه به ازای هر سال زندگی تعدیل شده بر اساس کیفیت در کشورهای توسعه یافته بین ۵۰۰۰۰ تا ۱۵۰۰۰۰ دلار است. بیمارستان های دارای مراقبت مبتنی بر ارزش، نرخ مرگ و میر ۳۲ درصد پایین تری دارند و ۴۲ درصد از داروهای جدید در آستانه ی مقرون به صرفه ای معمول مقرون به صرفه نیستند. همچنین، سرمایه گذاری در بهداشت عمومی، مرگ و میر کووید-۱۹ را به ازای هر میلیون دلار ۰.۲ در ۱۰۰۰۰۰ نفر کاهش می دهد. نتیجه گیری نهایی آنکه نظام های سلامت موفق در قرن بیست و یکم، نظام هایی هستند که با تلفیق پوشش همگانی، پرداخت مبتنی بر ارزش، تنظیم گری هوشمند و اقتصاد رفتاری، هم کارایی و هم عدالت را تواما تامین می کنند. پیشنهادهای این پژوهش در سه سطح سیاستی و اجرایی (پوشش همگانی، پرداخت مبتنی بر ارزش، مشارکت هدفمند در هزینه، سرمایه گذاری در پیشگیری، ارزیابی فناوری سلامت، مداخلات رفتاری)، تئوریک و روش شناختی (مدل های نظری جدید، شاخص های ترکیبی، روش های اقتصادسنجی پیشرفته)، و پژوهشی آتی (مطالعات طولی، آزمایش های میدانی، مطالعه تطبیقی، تحلیل هوش مصنوعی، اثرات بلندمدت کووید-۱۹، پژوهش های بین رشته ای) ارائه شده است.

کلیدواژه ها:

اقتصاد سلامت ، نظام سلامت ، بیمه سلامت ، عدم تقارن اطلاعاتی ، ارزیابی فناوری سلامت ، مراقبت مبتنی بر ارزش ، اقتصاد رفتاری ، هزینه اثربخشی