ارزیابی عوامل ارگونومیکی زیان آور محیط کاری موتورخانه با استفاده از روش REBA

امروزه اختلالات اسکلتی عضلانی از شایعترین و پرهزینه ترین آسیبهای شغلی در محیطهای کاری مختلف به شمار می آیند که تاثیرات عظیمی بر سلامت نیروی کار، کاهش بهره وری، افزایش غیبتهای کاری و هزینه های اقتصادی دارند. سالانه میلیونها نفر در سراسر جهان به دلیل این مشکلات دچار آسیب میشوند و ایران نیز با رشد قابل توجهی در حوادث ناشی از کار مواجه است. این اختلالات معمولا ناشی از وضعیت بدنی نامناسب، انجام حرکات تکراری، اعمال نیروی زیاد و فشارهای روانی اجتماعی محیط کار هستند که در طول زمان منجر به درد، ناتوانی و آسیبهای جدی در اعضای مختلف بدن مانند گردن، شانه، کمر و زانو میشوند. در این پژوهش با هدف شناسایی و ارزیابی عوامل ارگونومیکی زیان آور در محیط کاری بخش موتورخانه و تاسیسات، روش REBA ارزیابی سریع کل بدن به کار گرفته شده است. این روش به دلیل حساسیت بالا و توانایی ارزیابی وضعیتهای بدنی متنوع، ابزاری مناسب برای اندازه گیری میزان ریسک و تعیین سطوح اولویت اقدامهای اصلاحی در محیط کار محسوب می شود. داده های پژوهش از طریق مشاهده میدانی، پرسشنامه و مصاحبه با کارکنان جمع آوری و با نرم افزارهای آماری تحلیل شدند. نتایج نشان دادند که پوسچرهای نامطلوب در ایستگاه های کاری موتورخانه به ویژه در نواحی کمر، زانو، شانه و مچ دست مشاهده شده و امتیاز ریسک کل با استفاده از روش REBA عددی بسیار بالا (۱۱) بود که نشان دهنده وجود ریسک بسیار مهم و نیاز به اقدام فوری است. همچنین درصد قابل توجهی از کارکنان از دردها و ناراحتی هایی گزارش داده اند که توان کاری آنها را کاهش داده است. ارزیابی های تکمیلی با استفاده از روشهای QEC و شاخص های مختلف ارگونومیکی نیز سطوح مواجهه کل بدن را در همه وظایف کاری مورد بررسی، متوسط تا بالا نشان دادند که ضرورت انجام مطالعات دقیق تر و اجرای مداخلات اصلاحی را تاکید می کند.

کلیدواژه ها:

ارگونومی ، پوسچر ، ارزیابی ریسک ، شغلی ، محیط کاری موتورخانه ، سلامت شغلی