نقش شهرداری ها در مقاوم سازی لرزه ای بافت فرسوده (مطالعه موردی شهرداری تبریز)

پژوهش حاضر با هدف شناسایی و تحلیل چالش ها و موانع موثر بر کاهش مشارکت مردمی در طرح های نوسازی بافت فرسوده شهر تبریز و بررسی نقش شهرداری در مقاوم سازی لرزه ای این بافت ها انجام شده است. این مطالعه با رویکرد آمیخته اکتشافی متوالی در دو فاز کیفی و کمی اجرا شد. در فاز کیفی، با ۲۰ نفر از خبرگان شهری (مدیران شهرداری، اساتید دانشگاه، کارشناسان سازمان نظام مهندسی و ساکنان بافت فرسوده) مصاحبه نیمه ساختاریافته انجام شد و داده ها با روش تحلیل مضمون در نرم افزار MAXQDA کدگذاری گردید. در فاز کمی، جامعه آماری شامل ۲۵۶ نفر از مالکان پلاک های ثبتی در محلات فرسوده ویجویه، بهار، قراملک، بارنج، شمس تبریزی و منجم بود که داده ها از طریق پرسشنامه و تحلیل آن با مدل سازی معادلات ساختاری در نرم افزار SmartPLS انجام گرفت. نتایج کیفی منجر به استخراج ۹ شاخص اصلی و ۴۱ زیرشاخص از جمله ضوابط و مقررات، فقر سرمایه اجتماعی، ضعف نظارت، ظرفیت سازی، و نبود سابقه مشارکت گردید. تحلیل رگرسیونی ساختاری نشان داد همه مسیرها معنادار هستند و بیشترین اثر مربوط به «ضوابط و مقررات» با ضریب مسیر بتا برابر با ۰.۶۹۹ و آماره t برابر با ۱۳.۶۹۸ بود. مقدار ضریب تعیین (R²) برای متغیر وابسته «مشارکت مردمی» برابر با ۰.۶۴۲ به دست آمد که نشان می دهد مدل تحقیق توانسته ۶۴.۲ درصد از واریانس مشارکت را تبیین کند. تحقق مشارکت موثر در نوسازی بافت فرسوده تبریز بدون اصلاح ساختارهای نهادی، بازسازی اعتماد اجتماعی و تقویت سرمایه اجتماعی امکان پذیر نخواهد بود