ارزیابی نقش صنایع بزرگ استان اصفهان در تحقق حکمرانی سبز با تاکید بر مدیریت آلودگی هوا و منابع آب

هدف و زمینه: استان اصفهان یکی از قطب های صنعتی ایران است که در دهه های اخیر با رشد سریع صنایع مادر از جمله فولاد، پتروشیمی، سیمان و نیروگاه ها، به یکی از مراکز کلیدی توسعه اقتصادی کشور تبدیل شده است. این رشد شتابان، در عین حال که فرصت های فراوانی در زمینه اشتغال، صادرات و سرمایه گذاری ایجاد کرده، فشار سنگینی نیز بر منابع محیط زیستی منطقه وارد آورده است. کاهش کیفیت هوا، افت شدید سطح آب های زیرزمینی، خشک شدن رودخانه زاینده رود و افزایش فرونشست زمین از نشانه های ناپایداری محیط زیستی در این استان به شمار می آید. روش کار: پژوهش حاضر با هدف ارزیابی نقش صنایع بزرگ اصفهان در تحقق حکمرانی سبز و بررسی تاثیرات محیط زیستی بر کیفیت هوا و منابع آب انجام شده است. روش تحقیق از نوع توصیفی–تحلیلی و کاربردی بوده و داده ها از طریق پرسشنامه محقق ساخته و مصاحبه با ۲۰ نفر از مدیران صنعتی، کارشناسان محیط زیست و پژوهشگران دانشگاهی گردآوری شده است. همچنین، از داده های رسمی سازمان حفاظت محیط زیست و شرکت آب منطقه ای اصفهان برای تحلیل روند آلودگی هوا و مصرف منابع آبی طی سال های ۱۴۰۰ تا ۱۴۰۳ استفاده شده است. یافته ها: یافته ها نشان می دهد شاخص میانگین کیفیت هوا در اصفهان در محدوده ی «ناسالم برای گروه های حساس» قرار دارد و سهم صنایع بزرگ در انتشار ذرات معلق و گازهای آلاینده بیش از ۴۰ درصد است. در حوزه ی منابع آب نیز مصرف آب صنعتی از ۳۱۰ میلیون مترمکعب به ۳۶۰ میلیون مترمکعب افزایش یافته است؛ هرچند درصد استفاده از پساب تصفیه شده در صنایع از ۱۲ به ۲۹ درصد رشد داشته که نشانه ی حرکت آهسته به سوی پایداری است. نتیجه گیری: نتیجه گیری پژوهش نشان می دهد که سطح تحقق حکمرانی سبز در صنایع بزرگ اصفهان در حد متوسط ارزیابی می شود. مهم ترین چالش ها شامل ضعف در شفافیت داده ها، نبود هماهنگی نهادی، و مشارکت محدود جامعه مدنی در تصمیم گیری های محیط زیستی است. در مقابل، توسعه ی فناوری های پاک، بازچرخانی پساب، و گسترش نیروگاه های خورشیدی از جمله اقدامات مثبت صنایع به شمار می رود.

کلیدواژه ها:

حکمرانی سبز ، صنایع بزرگ ، آلودگی هوا ، منابع آب ، اصفهان