نقش بازی و فعالیت های خلاقانه در تقویت مهارت های اجتماعی دانش آموزان ابتدایی

دوره ابتدایی به عنوان نخستین مرحله ورود رسمی کودکان به جامعه ای فراتر از خانواده، نقشی بنیادین در جامعه پذیری و شکل گیری شخصیت اجتماعی آنان ایفا می کند. در سال های اخیر، تمرکز افراطی نظام های آموزشی بر محفوظات و مهارت های شناختی، منجر به غفلت از ابعاد اجتماعی و عاطفی رشد شده است. هدف اصلی این پژوهش، واکاوی و تحلیل عمیق نقش بازی و فعالیت های خلاقانه (هنر، نمایش، و بازی های گروهی) در ارتقای مهارت های اجتماعی دانش آموزان مقطع ابتدایی است. این پژوهش با روش توصیفی-تحلیلی و مبتنی بر مرور سیستماتیک منابع کتابخانه ای و اسناد معتبر علمی انجام شده است. یافته های پژوهش نشان می دهد که بازی به عنوان زبان طبیعی کودک، بستری امن و بی بدیل برای تمرین زندگی واقعی فراهم می کند. فعالیت های خلاقانه و بازی های ساختارمند و نمادین، از طریق مکانیزم هایی نظیر همذات پنداری، رعایت نوبت، حل تعارض، مذاکره و درک دیدگاه دیگران، تاثیر معنادار و مثبتی بر مولفه های مهارت اجتماعی (همکاری، همدلی، مسئولیت پذیری و خویشتن داری) دارند. همچنین نتایج حاکی از آن است که تلفیق بازی با برنامه درسی، نه تنها مانع پیشرفت تحصیلی نیست، بلکه با کاهش اضطراب و افزایش انگیزه، بستر یادگیری عمیق تر را فراهم می آورد. نظریات ویگوتسکی و پیاژه به عنوان چارچوب نظری، تبیین کننده چگونگی گذار کودک از خودمحوری به دگرخواهی در بستر بازی هستند.

کلیدواژه ها:

بازی های آموزشی ، فعالیت های خلاقانه ، مهارت های اجتماعی ، دانش آموزان ابتدایی ، جامعه پذیری ، روانشناسی تربیتی.