فرصت ها و چالش های دین داری در عصر هوش مصنوعی

هوش مصنوعی مولد فناوری جدیدی است که امروزه تاثیر گسترده ای بر روی روند زندگی بشر داشته است. این مطالعه با هدف تبیین فرصت ها و چالش های دین داری در عصر هوش مصنوعی انجام شده است. این تحقیق با رویکرد کیفی و از نوع تحلیل محتوای قراردادی با مشارکت ۱۲ نفر از صاحب نظران در زمینه هوش مصنوعی انجام شد. داده ها با استفاده از مصاحبه نیمه ساختاریافته جمع آوری شد. همه مصاحبه ها ضبط شدند و با مقایسه مداوم مورد تحلیل کیفی قرار گرفتند. براساس یافته های این تحقیق چالش ها و فرصت های دین داری در عصر هوش مصنوعی می توانند دین داری را تحت تاثیر قرار دهند. به طور مشخص، مفاهیم اخلاقی غربی یا اروپامحور تا حد زیادی بر معیارهای اخلاقی و گفتمان سیاستی پیرامون هوش مصنوعی تاثیر گذاشته است. مزایا و معایب هوش مصنوعی با کاربردهای آن در هم تنیده شده اند. چالش ها در واقع به شرایط و یا موانعی اشاره داشتند که ارائه مداخلات به موقع می تواند در بهبود شرایط و حفظ و پایداری شرایط کمک کند. بر اساس این تحقیق تاثیرگذاری هوش مصنوعی در دینداری فردی، تاثیرگذاری هوش مصنوعی در دینداری خانوادگی، از بین رفتن حریم خصوصی، تاثیرگذاری بر فرهنگ جوامع، تشدید نابرابری ها، تهدید اعتمادپذیری و سلامت روان به عنوان چالش هایی مطرح بودند که در مطالعه به آن اشاره شده بود. در طبقه فرصت ها استفاده از هوش مصنوعی در تقویت دانش دین و معرفت، بهره گیری از هوش مصنوعی در ایجاد ارتباط بین ادیان مختلف، تبلیغ دین با فناوری، انجام مناسک دینی توصلی (بدون قصد قربت)، استنباط احکام دینی و ایجاد برنامه دعا و نیایش و ارتباط سریع با جامعه توصیف گردید. این نتایج می تواند در سیاستگذاری های مربوط به کاربری و اثرات هوش مصنوعی در چالش های دینداری در جمهوری اسلامی ایران مورد استفاده قرار گیرد.

کلیدواژه ها:

دین ، دین داری ، هوش مصنوعی ، عصر هوش مصنوعی ، فرصت ها ، چالش ها