تحلیل وضع موجود زیرساخت های پیاده مداری و دوچرخه مداری در محور کمربندی غربی ایلام با رویکرد مدل ۵D و تطبیق با نمونه های جهانی

با گسترش سریع شهرنشینی در شهرهای متوسط، ایران توسعه زیرساخت های حمل و نقل پاک به ویژه مسیرهای پیاده رو و دوچرخه سواری به ضرورتی برای ارتقاء کیفیت زندگی و تحقق عدالت فضایی بدل شده است. پژوهش حاضر با هدف ارزیابی وضعیت زیرساخت پیاده مداری و دوچرخه مداری در محور کمربندی غربی شهر ایلام انجام شده و از چارچوب نظری مدل ۵D بهره گرفته است. این مدل با پنج مولفه ی تراکم، تنوع کاربری، طراحی، دسترسی به مقصد و دسترسی به حمل ونقل عمومی، ابزاری تحلیلی برای سنجش قابلیت پیاده روی در محیط شهری فراهم می آورد. روش تحقیق به صورت توصیفی-تحلیلی بوده و داده های آن از طریق بررسی اسنادی، برداشت میدانی و تحلیل تطبیقی نمونه های جهانی چون چهارباغ عباسی اصفهان، مسیر دوچرخه سواری آمستردام و خیابان استروگت در کپنهاگ گردآوری شده اند. یافته ها نشان می دهند که مسیر مورد مطالعه به رغم داشتن پتانسیل، کالبدی از ضعف شدید در مولفه های طراحی و تنوع کاربری رنج می برد؛ همچنین دسترسی پیاده به مقصدهای محلی به دلیل گسست فضایی و نبود مبلمان شهری با چالش مواجه است. در مقایسه با نمونه های جهانی شکاف قابل توجهی در پیاده پذیری، امنیت و عملکرد اجتماعی مسیر کمربندی ایلام مشاهده شد. در پایان پیشنهادهایی برای بهبود طراحی مسیر با تاکید بر جداسازی، عملکردی، افزایش خوانایی، فضایی و استفاده از مصالح بومی ارائه گردید.

کلیدواژه ها:

پیاده مداری ، دوچرخه مداری ، مدل ۵D ، محور کمربندی ، ایلام ، عدالت فضایی ، حمل ونقل پاک