بررسی فقهی نیابت در استخاره و شرایط و حدود جواز آن (با نگاه به نیازهای معاصر)

سال انتشار: 1404
نوع سند: مقاله ژورنالی
زبان: فارسی
مشاهده: 222

فایل این مقاله در 38 صفحه با فرمت PDF قابل دریافت می باشد

استخراج به نرم افزارهای پژوهشی:

لینک ثابت به این مقاله:

شناسه ملی سند علمی:

JR_JWD-6-11_003

تاریخ نمایه سازی: 18 خرداد 1405

چکیده مقاله:

پژوهش حاضر به بررسی نیابت در استخاره از منظر فقه امامیه می پردازد. این نگارش که با روش توصیفی - تحلیلی سامان یافته، نشان می دهد که اجماع فقها بر جواز اصل نیابت در استخاره استوار است و این حکم بر مبنای ماهیت استخاره به عنوان نوعی دعا و طلب خیر، عدم وجود منع صریح شرعی، و سیره مستمر ائمه(ع) و متشرعه بنا شده است. در ادامه، شرایط نایب (استخاره گیرنده) از جمله بلوغ، عقل، ایمان، و صفات کمالی نظیر تقوا، حضور قلب و آگاهی از آداب استخاره، بررسی شده و در مورد مستخیر (کسی که استخاره برای او انجام می شود)، عدم شرطیت اطلاع و اذن وی، اما لزوم وجود حیرت واقعی او، مورد تاکید قرار گرفته است. در نهایت، حکم فقهی نیابت در استخاره از طریق ابزارهای نوین تبیین شده است. نتایج نشان می دهد که این ابزارها تنها در صورتی معتبرند که واسطه ای برای ارتباط با یک نایب حقیقی (انسان) باشند و نه صرفا الگوریتم های نرم افزاری.

کلیدواژه ها:

نیابت ، استخاره ، فقه امامیه ، جواز و عدم جواز

نویسندگان

مهدی عبادی

استادیار، گروه معارف اسلامی، دانشکده الهیات و معارف اسلامی شهید مطهری، دانشگاه فردوسی مشهد، مشهد، ایران.

مراجع و منابع این مقاله:

لیست زیر مراجع و منابع استفاده شده در این مقاله را نمایش می دهد. این مراجع به صورت کاملا ماشینی و بر اساس هوش مصنوعی استخراج شده اند و لذا ممکن است دارای اشکالاتی باشند که به مرور زمان دقت استخراج این محتوا افزایش می یابد. مراجعی که مقالات مربوط به آنها در سیویلیکا نمایه شده و پیدا شده اند، به خود مقاله لینک شده اند :
  • قرآن کریم ...
  • ابراهیمی، سجاد. (۱۳۹۹). «مشروعیت انواع استخاره در مکتب اهل بیت(ع)». ...
  • ابن ابی الحدید، عبدالحمید. (۱۳۸۷ش). شرح نهج البلاغه، تحقیق محمدابوالفضل ...
  • ابن ادریس حلی، محمد. (۱۴۱۰ق). السرائر. چاپ دوم. قم: نشر ...
  • ابن طاووس، علی بن موسی. (۱۴۰۹ق) فتح الابواب بین ذوی ...
  • امام خمینی، «رساله توضیح المسائل» ...
  • امام خمینی، سید روح الله. (بی تا). کشف الاسرار. بی ...
  • امام خمینی، سید روح الله. (۱۳۷۹). استفتائات. تهران: دفتر نشر ...
  • امام خمینی، سید روح الله. (۱۳۸۰ش). العروه الوثقی مع تعالیق ...
  • امام خمینی، سید روح الله. (۱۴۰۹ق). تحریر الوسیله. قم: موسسه ...
  • امام خمینی، سیدروح الله. (۱۳۷۸). صحیفه امام. تهران: موسسه تنظیم ...
  • بحرانی، یوسف بن احمد. (بی تا). الحدائق الناضره فی احکام ...
  • برقی، احمد بن محمد. (۱۳۷۱ق). المحاسن، تصحیح محدث. چاپ دوم. ...
  • جوادی آملی، عبدالله. (۱۳۸۷). تفسیر موضوعی قرآن کریم. قم: اسراء ...
  • حر عاملی، محمد بن حسن. (۱۴۰۹ق). وسائل الشیعه. قم: موسسه ...
  • حمادی، کشف الستاره عن صلاه الاستخاره. (بی تا). بیروت: دار ...
  • حمیری، عبدالله بن جعفر. (۱۴۱۳ق). قرب الاسناد. چاپ اول. قم: ...
  • حیدری، عباسعلی. (۱۳۸۲). «استخاره به قرآن». مطالعات تاریخی قرآن و ...
  • خانی، حامد (فرهنگ مهروش). (۱۳۷۶). «شیوه های مختلف استخاره در ...
  • خراسانی، محمدکاظم. (۱۴۰۹ق). کفایه الاصول. قم: موسسه آل البیت(ع) ...
  • خویی، سید ابوالقاسم. (۱۴۱۶ق). صراط النجاه. چاپ اول. قم: مکتب ...
  • خوئی، سید ابوالقاسم. (۱۴۱۰ق). مصباح الفقاهه (معتمد العروه الوثقی). قم: ...
  • سبحانی، جعفر. (۱۴۰۹ق). اصول الفقه المقارن. قم: موسسه امام صادق(ع) ...
  • سید رضی، محمد بن حسین. (۱۴۱۴ق). نهج البلاغه، تحقیق صبحی ...
  • سیستانی، سید علی. (۱۳۸۵). استفتائات جدید. قم: دفتر آیت الله ...
  • سیستانی، سید علی. (۱۴۱۶ق). منهاج الصالحین. قم: دفتر آیت الله ...
  • شهید اول، محمد بن مکی. (۱۴۱۹ق). ذکری الشیعه فی احکام ...
  • شهید ثانی، زین الدین بن علی. (۱۴۱۳ق). الروضه البهیه فی ...
  • شهید صدر، سید محمدباقر. (۱۴۱۷ق). دروس فی علم الاصول. قم: ...
  • شیخ صدوق، محمد بن علی بن بابویه قمی. (۱۴۱۳ق). من ...
  • شیخ صدوق، محمد بن علی. (۱۴۱۳ق). من لا یحضره الفقیه. ...
  • شیخ طوسی، محمد بن حسن. (۱۴۰۷ق). تهذیب الاحکام. تهران: دار ...
  • صدر، سید محمد. (۱۴۱۸ق). ماوراء الفقه. چاپ اول. بیروت: دار الاضواء ...
  • طباطبایی، سید محمدحسین. (۱۳۷۴ش). المیزان فی تفسیر القرآن. قم: دفتر ...
  • طباطبایی، فاطمه، (۱۳۷۹ش). یک ساغر از هزار. تهران: عروج ...
  • طبرسی، فضل بن حسن. (۱۴۱۵ق). مجمع البیان فی تفسیر القرآن. ...
  • طوسی، محمد بن حسن (شیخ طوسی). (۱۴۰۷ق). تهذیب الاحکام. چاپ ...
  • طوسی، محمد بن حسن. (۱۴۱۸ق). مصباح المتهجد و سلاح المتعبد. ...
  • عاملی، سید جواد. (۱۴۱۹ق). مفتاح الکرامه فی شرح قواعد العلامه، ...
  • عباسی مقدم، مصطفی. (۱۳۸۱). «بررسی مبانی و ماهیت استخاره». مطالعات ...
  • عکبری، محمد بن محمد بن نعمان (شیخ مفید). (۱۴۱۳ق). المقنعه. ...
  • علم الهدی، سید احمد. (۱۳۸۷). خاطرات، تهران: مرکز اسناد انقلاب ...
  • فاضل لنکرانی، محمد. (۱۴۲۲ق). تفصیل الشریعه فی شرح تحریر الوسیله ...
  • فاضل مقداد، مقداد بن عبدالله. (۱۴۲۲ق). کنز العرفان فی فقه ...
  • کرکی، علی بن حسین (محقق ثانی). (۱۴۰۸ق). جامع المقاصد فی ...
  • کریمیان، محمود. (۱۳۸۳). «استخاره و اراده خداوند». حدیث و اندیشه، ...
  • کلینی، محمد بن یعقوب. (۱۴۰۷ق). الکافی. تهران: دار الکتب الاسلامیه ...
  • کاشف الغطاء، جعفر. (۱۳۸۰). کشف الغطاء عن مبهمات شریعه الغراء. ...
  • گلپایگانی، لطف الله. (بی تا). بحوث حول الاستسقام (مشروعیه الاستخاره). ...
  • مجلسی، محمدباقر. (۱۴۰۳ق). بحار الانوار الجامعه لدرر اخبار الائمه الاطهار. ...
  • محقق حلی، نجم الدین جعفر بن حسن. (۱۴۰۸ق). شرائع الاسلام ...
  • مطهری، مرتضی. (۱۳۸۹). تعلیم و تربیت در اسلام. تهران: انتشارات ...
  • مطهری، مرتضی. (۱۳۹۲). امامت و رهبری. تهران: انتشارات صدرا ...
  • مظفر، محمدرضا. (۱۴۳۰ق). اصول الفقه. قم: اسماعیلیان ...
  • مقدس اردبیلی، احمد. (بی تا). زبده البیان فی احکام القرآن. ...
  • مکارم شیرازی، ناصر. (۱۳۸۶). استفتائات جدید. قم: انتشارات امام علی ...
  • نجفی، محمدحسن. (۱۴۰۴ق). جواهر الکلام فی شرح شرائع الاسلام. بیروت: ...
  • یزدی، سید محمدکاظم بن عبدالعظیم. (۱۴۰۹ق). العروه الوثقی. قم: موسسه ...
  • نمایش کامل مراجع