نقش فناوری نوین در اقتصاد دریا محور

اقتصاد دریا یکی از ابعاد مهم اقتصادی کشورهایی است که در سواحل دریاها و اقیانوس ها واقع شده اند. در عصر حاضر، فناوری های نوین از جمله اینترنت اشیا (IoT)، حسگرهای پیشرفته، هوش مصنوعی (AI) و بلاکچین، به طور فزاینده ای در حال تغییر شیوه های سنتی مدیریت منابع، تولید و توزیع کالاها و خدمات هستند. اقتصاد دریا محور به عنوان یکی از حوزه های کلیدی توسعه پایدار، به شدت تحت تاثیر این تحولات قرار گرفته است. ایران با داشتن بیش از ۵۸۰۰ کیلومتر خط ساحلی در خلیج فارس، دریای عمان و دریای خزر، موقعیت استراتژیکی مناسبی برای توسعه این نوع اقتصاد دارد. هدف این پژوهش، تحلیل تاثیر فناوری های نوین (مانند IoT، هوش مصنوعی و بلاکچین) بر ارتقای رقابت پذیری شهرهای ساحلی در چارچوب اقتصاد دریامحور است. روش تحقیق حاضر توصیفی-تحلیلی و از نظر هدف کاربردی بوده و داده ها از طریق مطالعات اسنادی و کتابخانه ای و نیز مصاحبه های نیمه ساختاریافته با ۱۲ خبره متخصص در بخش دولتی و خصوصی جمع آوری شده است. داده های کیفی با رویکرد استقرایی و با استفاده از نرم افزار MAXQDA ۲۰۲۰ تحلیل شدند. یافته ها نشان دادند که فناوری های نوین می توانند با بهبود مدیریت بنادر، بهینه سازی مسیرهای حمل ونقل دریایی، افزایش شفافیت در زنجیره تامین غذایی و کاهش آلودگی محیط زیستی، نقش کلیدی در تحول اقتصاد دریامحور ایفا کنند. همچنین، راهکارهای عملی برای پیاده سازی این فناوری ها در پنج حوزه زیرساخت ها، فناوری های عملیاتی، سیاست گذاری، منابع انسانی و توسعه پایدار استخراج شد. نتایج این تحقیق می تواند چارچوبی مفید برای متولیان و برنامه ریزان در جهت دستیابی به یک استراتژی ملی یکپارچه برای توسعه اقتصاد دریامحور ایران فراهم کند.

کلیدواژه ها:

اقتصاد دریامحور ، فناوری های نوین ، روش تحقیق کیفی ، ایران