نقش طراحی محیطی در کاهش جرم و ارتقاء حقوق شهروندی در بافت های حاشیه نشین: مطالعه موردی محله قلعه ساختمان مشهد

این پژوهش با هدف بررسی نقش طراحی محیطی در کاهش جرایم خیابانی و ارتقای حقوق شهروندی در مناطق حاشیه نشین، به مطالعه موردی محله قلعه ساختمان در شهر مشهد پرداخته است. چارچوب نظری تحقیق بر مبنای ۲ نظریه جرم شناختی پیشگیری از جرم از طریق طراحی محیطی (CPTED) و پنجره های شکسته است که تلاش دارد نشان دهد چگونه مداخلات کالبدی مانند بهبود نورپردازی، افزایش نظارت طبیعی، مدیریت اجتماعی و کنترل دسترسی، می توانند در کاهش فرصت های مجرمانه و ارتقای امنیت شهری موثر باشند. روش تحقیق توصیفی–تحلیلی است و داده ها از طریق مشاهده میدانی، مصاحبه با ساکنان و بررسی شرایط محیطی گردآوری شده اند. یافته ها نشان می دهد که بهبود کیفیت محیط های شهری در بافت های حاشیه نشین نه تنها به کاهش جرایم خیابانی منجر می شود، بلکه احساس تعلق، اعتماد اجتماعی و تحقق حقوق شهروندی را نیز تقویت می کند. این مطالعه همچنین بر نقش مدیریت شهری در اتخاذ رویکردهای طراحی محور و بهره گیری از ابزارهای حقوقی برای بازآفرینی محیط های آسیب دیده تاکید دارد. یافته های پژوهش می تواند مبنایی برای سیاست گذاری های محلی در راستای بهبود امنیت و کیفیت زندگی در مناطق حاشیه نشین باشد.

کلیدواژه ها:

حاشیه نشینی ، طراحی محیطی ، حقوق شهروندی ، مدیریت شهری ، پیشگیری از جرم