تحلیل تطبیقی عوامل موثر بر حس تعلق به مکان در محلات حاشیه ای مشهد بر مبنای مطالعات کتابخانه ای

این پژوهش با هدف بررسی عوامل موثر بر حس تعلق به مکان در مناطق حاشیه نشین شهر مشهد انجام شد. روش تحقیق به صورت مروری–تحلیلی بوده و داده های تحقیق از گردآوری و تحلیل ۱۶ مقاله علمی معتبر استخراج شده است. برای تحلیل یافته ها، ابعاد مختلف کالبدی، اجتماعی و فرهنگی مورد بررسی قرار گرفت. نتایج تحقیق نشان داد که حس تعلق به مکان در مناطق حاشیه نشین تحت تاثیر سه دسته عامل اصلی قرار دارد: کیفیت فضاهای کالبدی (نظم فضایی، فضاهای عمومی، زیرساخت های شهری)، انسجام و مشارکت اجتماعی (سرمایه اجتماعی، تعاملات محلی) و عوامل معنایی-فرهنگی (حافظه جمعی، هویت تاریخی محله). تحلیل تطبیقی مقالات نشان داد که تقویت حس تعلق به مکان، نیازمند مداخلات چندبعدی است که همزمان ابعاد فیزیکی، اجتماعی و فرهنگی را پوشش دهد. بر مبنای یافته ها، پیشنهاد می شود: ارتقاء کیفیت فضاهای عمومی، احیای هویت فرهنگی محله ها، تقویت برنامه های مشارکتی و بهبود زیرساخت های خدمات شهری در دستور کار مدیریت شهری مشهد قرار گیرد. این مطالعه با ارائه تحلیلی جامع از پیشینه مطالعاتی و استخراج الگوهای موثر، می تواند مبنایی برای سیاستگذاری در حوزه بازآفرینی شهری و ارتقاء کیفیت زندگی در سکونتگاه های حاشیه ای باشد.

کلیدواژه ها:

حس تعلق به مکان ، مناطق حاشیه نشین ، مشهد ، کیفیت فضاهای شهری ، مشارکت اجتماعی ، هویت فرهنگی