مروری بر تاثیر آلودگی های زیست محیطی بر سلامت باروری در مناطق حاشیه نشین شهرهای بزرگ و راهکارهای کاهش آن

هدف: این مطالعه ی مرور دامنه ای (scoping review) با هدف شناسایی گستره، ماهیت و ویژگی های شواهد موجود درباره تاثیر آلودگی های زیست محیطی (هوا، آب، خاک) بر سلامت باروری در مناطق حاشیه نشین شهرهای بزرگ و بررسی راهکارهای کاهش این تاثیرات انجام شد. روش ها: جستجوی نظام مند در پایگاه های داده PubMed، Scopus، Web of Science، SID و Google Scholar از ژانویه ۲۰۱۰ تا ۲۰۲۵ انجام گرفت. مطالعات مشاهده ای، مداخله ای، کیفی با تمرکز بر مناطق حاشیه نشین و سلامت باروری (ناباروری، سقط جنین، عوارض بارداری) وارد شدند. داده ها به صورت توصیفی و با تاکید بر تم ها، شکاف ها و ویژگی های مطالعات تحلیل شدند. نتایج: از مجموع مقالات شناسایی شده آلودگی هوا PM۲.۵، NO۲، آب (سرب، آرسنیک) و خاک (دیوکسین ها) با پیامدهای منفی باروری مرتبط بودند. مداخلات شامل تصفیه آب، مدیریت پسماند و آموزش جامعه محور بودند. شکاف های کلیدی شامل کمبود مطالعات کیفی در ایران و بررسی محدود آلودگی خاک بود. نتیجه گیری: آلودگی های زیست محیطی تهدیدی جدی برای سلامت باروری در مناطق حاشیه نشین هستند. تحقیقات آینده باید بر مطالعات کیفی، مداخلات محلی و آلودگی خاک در ایران متمرکز شوند.

کلیدواژه ها:

آلودگی زیست محیطی ، سلامت باروری ، مناطق حاشیه نشین ، مرور اسکوپینگ ، مداخلات کاهش