الگوی مشارکت اجتماعی غیررسمی در بازآفرینی بافت های فرسوده پیرامون حرم رضوی (مورد مطالعه: محله سرشور شهر مشهد)

در زمینه مشارکت اجتماعی مقالات فراوانی نوشته شده است. در بیشتر مطالعات با موضوع فرایند تصمیم سازی محلی تمرکز بر روی اشکال رسمی مشارکت اجتماعی بوده و به مشارکت اجتماعی غیررسمی کمتر پرداخته شده است. چرا که مشارکت اجتماعی غیررسمی معمولا بدون ساختار و براساس عرف، عادت، سنت و مذهب پدید می آید و میان افراد جامعه به شکل نهادی و خودجوش وجود دارد. این مشارکت ریشه در فرهنگ مردم داشته چرا که محصول گذشت سالیان است و از گذشته در میان مردم وجود داشته، نسل به نسل ادامه پیدا کرده است. در این نوع مشارکت دولت هیچ نقشی در هدایت و سازماندهی امور ندارد و انجام کارها بر عهده مردم است. در بافت پیرامون حرم مطهر رضوی و به خصوص محله سرشور این مشارکت با مذهب درآمیخته است. هدف این مقاله بررسی مشارکت اجتماعی غیررسمی مردم محله سرشور و ارائه الگوی این مشارکت از سمت مردم است. در این راستا از روش نظریه داده بنیاد برای تولید نظریه ای پیرامون مشارکت اجتماعی غیررسمی در محله سرشور استفاده شده است. ابزار جمع آوری داده در این مقاله مشاهده منظم است که با فرم مشاهده صورت گرفته است. مشاهدات از رویدادهای مذهبی که اوج مشارکت غیررسمی مردم را نشان می دهد صورت گرفته است. داده ها بعد از ۸ مشاهده به اشباع رسید. نتایج این مقاله نشان داد که مردم برای مشارکت کردن در رویدادهای محلی-مذهبی از سه رویکرد کمک مالی، امداد و کمک رسانی و رعایت آداب استفاده می کنند. این سه راهبرد به صورت نظریه ی کارخیر قابل جمع بندی و ارائه هستند. در انتهای این مقاله پیشنهاداتی جهت استفاده از نظریه کارخیر شده است.

کلیدواژه ها:

نظریه پردازی ، مشارکت اجتماعی غیررسمی ، محله سرشور ، روش داده بنیاد