تاثیر نوع کاربری اراضی بر اجزای بافت خاک

تغییر کاربری اراضی یکی از مهمترین عوامل موثر بر ویژگی های فیزیکی، شیمیایی و ساختاری خاک محسوب می شود و می تواند پایداری اکوسیستم های خاکی را به طور جدی تحت تاثیر قرار دهد. هدف از پژوهش حاضر بررسی تاثیر نوع کاربری اراضی بر اجزای بافت خاک در منطقه محمد آباد شهرستان آمل بوده است. بدین منظور نمونه برداری خاک از سه نوع کاربری جنگلی، مرتعی و شالیزاری به صورت تصادفی سیستماتیک و از عمق ۰ تا ۳۰ سانتی متری انجام شد. نمونه ها پس از آماده سازی مقدماتی در آزمایشگاه از نظر درصد شن، سیلت و رس مورد تجزیه و تحلیل قرار گرفتند. تجزیه آماری داده ها با استفاده از نرم افزار SPSS و آزمون های تحلیل واریانس و مقایسه میانگین LSD در سطح احتمال ۵ درصد انجام شد. نتایج نشان داد که اجزای بافت غالب خاک در هر سه کاربری از نوع لوم سیلتی است؛ با این حال اختلاف معنی داری بین کاربری ها از نظر درصد شن، سیلت و رس وجود داشت (P > ۰.۰۵). بیشترین درصد رس در خاک های مرتعی و بیشترین درصد شن در خاک های شالیزاری مشاهده شد؛ در حالی که خاک های جنگلی از توزیع متعادل تری از اجزای بافت برخوردار بودند. به طور کلی نتایج این پژوهش نشان می دهد که نوع کاربری زمین نقش تعیین کننده ای در تغییر اجزای بافت خاک داشته و مدیریت ناپایدار اراضی کشاورزی می تواند موجب افت کیفیت و حاصلخیزی خاک شود. از این رو اتخاذ راهبردهای مدیریت پایدار خاک برای حفظ منابع خاک ضروری می نماید.

کلیدواژه ها:

تغییر کاربری اراضی ، بافت خاک ، مدیریت پایدار ، کیفیت خاک