نقش خراسان بزرگ در شکل گیری کریدور اقتصادی چین به غرب در عصر ژانگ چیان

تاریخ روابط خارجی کشورها بازتابی از تعاملات میان فرهنگی، پیوندهای زبانی و تاثیرات جغرافیایی در گستره تمدن جهانی است. در این میان، ماموریت ژانگ چیان در قرن اول پیش از میلاد، به عنوان نخستین ارتباط سیاسی ثبت شده میان چین و ایران، نقطه عطفی در شکل گیری مناسبات اقتصادی و دیپلماتیک شرق و غرب محسوب می شود. پدیده ای که امروز کریدور شرق به غرب نامیده می شود. این پژوهش با تمرکز بر نقش خراسان بزرگ باستان به عنوان یکی از کانون های تمدنی و اقتصادی در مسیر سفارت ژانگ چیان، به بررسی تاثیر این منطقه بر تحولات اقتصادی چین می پردازد.یافته ها نشان می دهد که خراسان بزرگ، با موقعیت جغرافیایی راهبردی و ظرفیت های تجاری گسترده، نقش تعیین کننده ای در انتقال کالاهایی چون اسب، یونجه، و فناوری های کشاورزی به چین ایفا کرده است. این انتقال نه تنها موجب تحول در ساختار اقتصادی دودمان هان شد، بلکه زمینه ساز شکل گیری مسیرهای تجاری پایدار مانند جاده ابریشم گردید. تعاملات شکل گرفته از طریق خراسان، الگویی از دیپلماسی اقتصادی در جهان باستان ارائه می دهد که در آن منافع مشترک، بر تفاوت های فرهنگی و سیاسی غلبه یافته اند.بررسی این سفارت از منظر نقش خراسان بزرگ، نشان می دهد که ایران نه تنها در حوزه فرهنگی، بلکه در بنیان گذاری زیرساخت های اقتصادی منطقه ای نیز سهمی موثر داشته است. این تحلیل می تواند به فهم عمیق تر از سیاست خارجی ایران در دوره های تاریخی و نقش آن در شکل گیری اقتصاد جهانی کمک کند.

کلیدواژه ها:

خراسان بزرگ ، ژانگ چیان ، اشکانیان ، هان ، کریدور شرق به غرب ، اسب های آسمانی