گونه شناسی آیات مرتبط با مردانگی در قرآن.

مسئله اصلی این پژوهش آن است که در حوزه پژوهشی نوپای دین و مردانگی، بررسی آیات قرآن دارای اهمیت بسزایی است. تاثیر قرآن در حوزه مردانگی، به دلیل جایگاه بی بدیلی که در اندیشه دینی و فرهنگ مسلمانان دارد، حوزه پژوهشی متمایزی به شمار می رود. قرآن در مواجهه با فرهنگ مردانگی که شامل نگرش ها، هنجارها و آداب و رسوم خاصی است، در آیات بسیاری واکنش نشان داده است که یکی از منابع اصلی برای اصلاح فرهنگ مردانگی در جامعه پیشااسلامی است. در روش گردآوری داده در این پژوهش ها لازم است معیار ورود و خروج آیات در پژوهش مشخص گردد. در غیر این صورت با انتخاب غیرروشمند آیات، اعتبار پژوهش خدشه دار می گردد. مقاله حاضر می کوشد با تمرکز بر آیات مدنی، شامل ۲۸ سوره و ۲۹۴ آیه، این مشکل روشی را با روش تحلیل محتوا حل کند و گونه های مختلف آیات مرتبط با مردانگی را شناسایی نماید. گرچه اکثر پژوهش های علوم قرآنی در گردآوری داده­ها از ملاک های متداول در علوم اجتماعی پیروی نمی کنند، اما پژوهش های میان رشته ای قرآن کریم نیازمند ملاک هایی معین در این قسمت است. یافته ها دوازده گونه از آیات است که نه صرفا به دلیل ذکر الفاظ مردانه، بلکه با نگاه به نظام کلان فرهنگی- اقتصادی قرآن در بافت خود مرتبط با مردانگی است. در نتیجه، یافته های این پژوهش می تواند راهگشای پژوهشگران بعدی برای فهم مردانگی و ابعاد آن در قرآن کریم و روایات باشد.

کلیدواژه ها:

مردانگی ، جنسیت ، فرهنگ ، قرآن