بررسی رابطه کیفیت تعامل مادر-فرزند و حمایت اجتماعی دوستان با خودمدیریتی دیابت نوع یک در نوجوانان شهر تهران: یک مطالعه توصیفی

چکیده زمینه و هدف: خودمدیریتی دیابت یکی از مهم ترین جنبه های کنترل و درمان این بیماری به ویژه در نوجوانان است و شناخت عوامل مرتبط با آن هم چون متغیرهای خانواده و هم سالان نیز می تواند نقش موثری در این زمینه داشته باشد. هدف مطالعه حاضر، تعیین رابطه کیفیت تعامل والد- فرزند و حمایت اجتماعی دوستان با خودمدیریتی دیابت نوع یک در نوجوانان مبتلا بود. مواد و روش ها: مطالعه حاضر از نوع توصیفی-همبستگی و نمونه آماری این پژوهش ۱۳۱ نوجوان ۱۳ تا ۱۸ ساله مبتلا به دیابت نوع یک ساکن تهران در سال ۱۴۰۱-۱۴۰۲ بود. نمونه پژوهش با روش نمونه گیری در دسترس از میان اعضای انجمن دیابت تهران انتخاب گردید. ابزارهای پژوهش عبارت بودند از پرسش نامه های استاندارد رابطه ولی-فرزند، پرسش نامه حمایت اجتماعی-مقیاس دوستان و پرسش نامه خودمدیریتی دیابت نوع یک در نوجوانان. داده ها با استفاده از روش همبستگی و تحلیل رگرسیون خطی چندگانه تجزیه و تحلیل شدند. یافته ها: نتایج نشان داد که خودمدیریتی دیابت با تعامل مادر-فرزند با ضریب همبستگی (۰/۴۶=r، ۰/۰۱>P) و با حمایت اجتماعی دوستان با ضریب همبستگی (۰/۲۷=r، ۰/۰۱>P) رابطه مثبت و معناداری دارد. نتایج تحلیل رگرسیون خطی چندگانه نیز نشان داد که این دو متغیر توانایی پیش بینی ۲۲/۷ درصد از واریانس خودمدیریتی دیابت را دارند. نتیجه گیری: مطالعه حاضر نشان داد که خودمدیریتی دیابت در نوجوانان مبتلا، ارتباط مستقیمی با کیفیت تعامل مادر-فرزند و حمایتی که از دوستان خود می گیرند، دارد. بنابراین، می توان پیش بینی کرد که آموزش مادران برای افزایش تعاملات مثبت با فرزند مبتلا و آموزش دوستان برای حمایت بیشتر از دوست مبتلا به دیابت خود، می تواند قدمی در جهت بهبود رفتارهای خودمدیریتی باشد. واژه های کلیدی: دیابت نوع یک، خودمدیریتی دیابت، کیفیت تعامل والد-فرزند، حمایت اجتماعی دوستان

کلیدواژه ها:

Type ۱ diabetes ، Diabetes Self-management ، Quality of parent-child interaction ، Social support of friends ، دیابت نوع یک ، خودمدیریتی دیابت ، کیفیت تعامل والد-فرزند ، حمایت اجتماعی دوستان