تاثیر کود آمینو اسید تهیه شده از ضایعات کپور معمولی (Cyprinus carpio) بر شاخص های رشد و ترکیبات گیاه گوجه فرنگی (Solanum lycopersicum) در شرایط گلخانه ای

پژوهش حاضر، با هدف استفاده بهینه از ضایعات ماهی کپور معمولی (Cyprinus carpio) و تبدیل آن به محصولی ارزشمند در کشاورزی، به بررسی اثر کود آمینواسید حاصل از هیدرولیز آنزیمی بر شاخص های رشد و کیفیت گوجه فرنگی (Solanum lycopersicum) در شرایط گلخانه ای پرداخته است. ضایعات ماهی پس از فرآیند هیدرولیز آنزیمی با آنزیم های آلکالاز و فلاورزایم به پپتیدها و اسیدهای آمینه کوچکتر تبدیل شدند. محصول حاصله از نظر تجزیه وتحلیل کیفی شامل پپتیدهای محلول، الگوی وزن مولکولی، درجه هیدرولیز، محتوای اسیدهای آمینه کل و آزاد، ترکیبات معدنی اصلی و ریزمغذی ها، ویژگی های فیزیکی و شاخص های میکروبی عمومی و اندیکاتور بررسی شد. سپس کود تولیدی بر پایه هیدرولیز ضایعات کپور معمولی فرموله گردید و پایداری آن طی سه ماه نگهداری مورد ارزیابی قرار گرفت. آزمایش گلخانه ای در قالب طرح کاملا تصادفی با پنج تیمار شامل تیمار شاهد، کود آمینواسید پایه (E)، کود غنی شده با پتاسیم و فسفر (EKP)، کود تجاری داخلی (I) و کود وارداتی (Ex)، هر کدام با پنج تکرار انجام شد. شاخص های مورفوفیزیولوژیک (ارتفاع بوته، تعداد برگ و وزن خشک اندام ها) و شاخص های کیفی میوه شامل کلروفیل برگ، ماده جامد محلول (TSS)، لیکوپن و ویتامین C اندازه گیری گردید. نتایج نشان داد، کود آمینواسید کپور معمولی دارای محتوای اسیدهای آمینه کل ۸۷/۱۳ درصد و آزاد ۶۷/۷ درصد بود و پایداری مناسبی در دوره نگهداری داشت. تیمار EKP بیشترین اثر مثبت را بر رشد گیاه، افزایش وزن و تعداد میوه و بهبود ویژگی های کیفی محصول نشان داد و از نظر آماری بر سایر تیمارها برتری داشت. همچنین مقایسه با کودهای تجاری بیانگر کارایی بالاتر کود تولیدی بود. استفاده از کود آمینواسید تولیدی از ضایعات ماهی کپور معمولی، علاوه بر بهبود چشمگیر شاخص های رشد و کیفیت گوجه فرنگی، با توجه به هزینه تولید پایین و بازگشت سریع سرمایه، می تواند به عنوان یک راهکار دانش بنیان و پایدار در صنعت کشاورزی معرفی گردد. پژوهش حاضر، گامی موثر در عرصه اقتصاد چرخشی و ارزش آفرینی از پسماندهای صنایع شیلاتی محسوب می شود.

کلیدواژه ها:

کود آمینواسید ، ضایعات کپور معمولی ، گوجه فرنگی ، هیدرولیز آنزیمی