نقش شناخت اجتماعی ناهماهنگ و تاثیر تسهیل گر تاب آوری بر نگرش دانشجویان دانشگاه تهران به مهاجرت از ایران

تصمیم مهاجرت محصول مستقیم یک تقابل شناختی بنیادین است. برخورد دو شناخت اجتماعی متضاد و ذهنی از شرایط عینی و آرمانی دو جامعه در ذهن افراد که «شناخت اجتماعی ناهماهنگ» نام دارد. در پژوهش حاضر با هدف تبیین عوامل اجتماعی-روانی موثر بر نگرش به مهاجرت بین‎المللی در میان دانشجویان دانشگاه تهران، مفروض است که این نوع شناخت با برانگیختن میل به مهاجرت در دانشجویان، آنان را به جستجوی محیطی متناسب با نیازها و ایده آل های ذهنی شان سوق داده است. بر این اساس داده ها با رویکردی کمی و پیمایشی از نمونه ای شامل ۴۳۲نفر از دانشجویان با استفاده از پرسشنامه محقق ساخته جمع آوری و تجزیه وتحلیل شدند. متغیرهای پژوهش حدود ۳۱درصد از تغییرات و واریانس نگرش به مهاجرت را تبیین نموده (۳۰۵/۰= R۲.Adj) و نتایج، قرارگیری دانشجویان در وضعیت «مهاجرت بالقوه» را نشان دادند (میانگین ۰۳/۶۴%). یافته ها با تایید رابطه مستقیم و معنی دار میان «شناخت اجتماعی ناهماهنگ» و نگرش به مهاجرت نشان دادند که این نوع شناخت، قوی ترین محرک تمایل مهاجرتی و عامل اصلی احساس«زیست ناپذیری ذهنی جامعه» در افراد است(۰۰۱/۰p-value < ، ۵۴۷/۰β= ، ۵۶۰/۰r=). در این میان، تاب آوری به شکل پارادوکسیکالی به عنوان یک متغیر میانجی مکمل و تسهیل گر عمل کرده و تاثیر معنی دار «شناخت اجتماعی ناهماهنگ» بر نگرش به مهاجرت را تشدید نموده است (۵۸۷/۰β=). این یافته نشان می دهد که تاب آوری در چنین بافتی، نه یک ظرفیت«معطوف به ماندن» بلکه یک توانمندی روان شناختی تسهیل گر و «معطوف به رفتن» است که دانشجویان در مدیریت چالش های مسیر مهاجرت از آن بهره می گیرند. این تحلیل با به چالش کشیدن درک سنتی از مفهوم تاب آوری، سیاست گذاری ها و سیاست گذاران را به جای مواجهه صرفا روان شناختی با مسئله، به تمرکز بر اصلاح وضع واقعا موجود جامعه در ابعاد اقتصادی، اجتماعی و سیاسی فرامی خواند تا شکاف میان واقعیت و ایده آل های ذهنی افراد کاهش یابد و درنتیجه نگرش آنان به مهاجرت تعدیل گردد.

کلیدواژه ها:

شناخت اجتماعی ناهماهنگ ، مهاجرت بین المللی ، تاب آوری ، ناهماهنگی شناختی ، زیست‎ناپذیری ذهنی جامعه