انتخاب پروژه در سبد پروژه ها با به کارگیری معیارهای اقتصادی و غیراقتصادی و با استفاده از منطق فازی

مدیریت بهینه سبد پروژه ها به عنوان عاملی کلیدی در حفظ مزیت رقابتی و تحقق اهداف راهبردی سازمان های پروژه محور شناخته می شود. با این حال، بسیاری از مدل های متعارف انتخاب پروژه، یا بر معیارهای صرفا اقتصادی تمرکز داشته و یا فاقد چارچوبی نظام مند برای ادغام هم زمان معیارهای کیفی غیراقتصادی در شرایط عدم قطعیت هستند. این پژوهش باهدف پر کردن این شکاف، به ارائه و اعتبارسنجی یک مدل نوین تصمیم گیری چندمعیاره مبتنی بر منطق فازی برای انتخاب پروژه در شرکت های پروژه محور می پردازد. روش تحقیق از نوع کاربردی بوده و با رویکرد توصیفی-پیمایشی و با استفاده از تکنیک دلفی فازی در بین ۳۰ نفر از خبرگان شرکت مهندسی توان آذران اروند اجرا شد. چارچوب شش معیاره پژوهش (شامل مالی-اقتصادی، الزامات راهبردی، فنی، ریسک پروژه، منابع انسانی و محیط پروژه) از طریق پرسشنامه های فازی ارزیابی و با به کارگیری روش FTOPSIS فازی و تحلیل رگرسیون تجزیه وتحلیل شد. یافته ها نشان داد که معیار «الزامات راهبردی» با وزن نهایی ۰/۵۵۳ مهم ترین معیار است و «منابع انسانی» با ضریب تاثیر ۰/۵۷۱ قوی ترین پیش بینی کننده موفقیت در انتخاب پروژه محسوب می شود. همچنین، تحلیل حساسیت انجام شده، پایداری و قابلیت اتکای مدل را تایید کرد. نوآوری اصلی این مطالعه در تلفیق هم زمان شش بعد کلیدی اقتصادی و غیراقتصادی در یک مدل فازی یکپارچه، اعتبارسنجی عملی آن در بافت یک شرکت پروژه محور ایرانی و افزودن تحلیل حساسیت سیستماتیک است. این مدل به عنوان ابزاری کارا به مدیران کمک می کند تا در فضای عدم قطعیت، تصمیمات انتخاب پروژه را مبتنی بر توازن میان توجیه اقتصادی و الزامات راهبردی-انسانی اتخاذ نمایند.

کلیدواژه ها:

انتخاب پروژه ، سبد پروژه ها ، معیارهای اقتصادی و غیراقتصادی ، منطق فازی