تحلیل اثرات گردشگری بر توسعه اجتماعی- فرهنگی مناطق شهری (مورد مطالعه: شهر امیریه)

گردشگری به عنوان یکی از عوامل موثر در پویایی و پیشرفت مناطق شهری، نقشی کلیدی در ارتقای جنبه های اجتماعی و فرهنگی این مناطق ایفا می کند. توسعه گردشگری شهری سبب افزایش تعاملات فرهنگی، حفظ و بازآفرینی میراث های بومی، تقویت هویت اجتماعی، و ارتقای کیفیت زندگی شهروندان می شود. در عین حال، مدیریت اصولی و مشارکت جوامع محلی در برنامه ریزی گردشگری، از الزامات دستیابی به توسعه پایدار در ابعاد فرهنگی و اجتماعی محسوب می گردد. این پژوهش به تحلیل اثرات گردشگری بر توسعه اجتماعی- فرهنگی مناطق شهری (مورد مطالعه: شهر امیریه) می پردازد. این پژوهش از نظر ماهیت توصیفی–تحلیلی، از لحاظ هدف کاربردی و از نوع کمی–کیفی است. جامعه آماری شامل ۴۷۵۰ نفر از ساکنان شهر امیریه بوده و با استفاده از فرمول کوکران، ۳۷۵ نفر به عنوان نمونه انتخاب شدند. ابزار گردآوری داده ها پرسش نامه محقق ساخته بود که روایی آن به تایید خبرگان و پایایی آن با آلفای کرونباخ ۰.۷۲۴ تایید شد. تحلیل داده ها با نرم افزار SPSS (آزمون t تک نمونه ای)، روش دلفی و مدل های ترکیبی FARAS و FCOPRAS انجام گرفت. نتایج نشان داد گردشگری در شهر امیریه به مرحله ای از بلوغ فرهنگی و اجتماعی رسیده است که در آن، جامعه محلی با بهره گیری از ظرفیت های فرهنگی خود، حضور گردشگران را به فرصتی برای تعامل، همبستگی و هویت بخشی محلی تبدیل کرده است. نتایج آماری با میانگین بالاتر از حد متوسط و سطح معناداری ۰.۰۰۰، نشان دهنده تاثیر مثبت و معنادار گردشگری بر توسعه اجتماعی–فرهنگی شهر است. همچنین تحلیل های مدل های ترکیبی بیانگر آن است که سرمایه گذاری و اشتغال محور اصلی توسعه بوده و در کنار آن، تعاملات فرهنگی و رونق صنایع دستی نقش پشتیبان پایداری فرهنگی را دارند. در مجموع، گردشگری در امیریه به عنوان بخشی درونی از حیات فرهنگی جامعه عمل کرده و الگویی موفق برای توسعه بومی و پایدار شهری فراهم آورده است.

کلیدواژه ها:

گردشگری ، توسعه اجتماعی- فرهنگی ، جوامع محلی ، شهر امیریه