گذار جهانی به حسابداری تعهدی در بخش عمومی مروری بر محرک ها چالش ها و پیامدهای پیاده سازی IPSAS

زهرا غافل مبارکه کارشناس حسابداری کارمند شهرداری طالخونچه در دهه های اخیر بخش عمومی در سراسر جهان شاهد یک حرکت گسترده به سمت اصلاحات مبتنی بر اصول "مدیریت دولتی نوین" بوده است که در قلب آن گذار از سیستم حسابداری نقدی به حسابداری تعهدی و پذیرش استانداردهای بین المللی حسابداری بخش عمومی قرار دارد. این گذار با هدف افزایش شفافیت مالی، بهبود پاسخگویی و ایجاد قابلیت مقایسه بین گزارش های مالی دولت ها صورت می گیرد. با این حال مسیر پیاده سازی این استانداردها یکنواخت نبوده و با محرک ها، چالش ها و پیامدهای متفاوتی در کشورهای مختلف همراه بوده است. این مقاله مروری با استفاده از تحلیل تطبیقی مجموعه ای از مطالعات موردی و پژوهش های جهانی، به بررسی عمیق ابعاد مختلف این گذار می پردازد. یافته ها نشان می دهد که پذیرش IPSAS عمدتا تحت تاثیر فشارهای نهادی وادار کننده، تقلیدی و هنجاری قرار دارد. با این حال موفقیت در پیاده سازی با چالش های عظیمی در حوزه های انسانی و فرهنگی (مانند کمبود مهارت و مقاومت در برابر تغییر)، فنی و قانونی (مانند تضاد با قوانین ملی و کمبود سیستم های اطلاعاتی) و منابع (مانند هزینه های بالا) مواجه است. نتایج همچنین حاکی از آن است که اگرچه پیاده سازی عمیق IPSAS می تواند به شفافیت مالی بیشتر منجر شود، اما در عمل شکاف قابل توجهی بین اهداف تئوریک اصلاحات و کاربرد عملی آن در سطح دولت های محلی و ملی وجود دارد. این مقاله نتیجه می گیرد که موفقیت در این گذار جهانی بیش از آنکه به خود استانداردها وابسته باشد، به عوامل زمینه ای و سرمایه گذاری در ظرفیت سازی انسانی و سازمانی بستگی دارد.

کلیدواژه ها:

حسابداری تعهدی بخش عمومی ، شفافیت مالی ، تئوری نهادی ، چالش های پیاده سازی