طراحی و اجرای برنامه های خلاقانه پرورشی با محوریت تقویت هویت ملی و دینی در دانش آموزان ابتدایی

در دنیای پیچیده امروز، نهادینه سازی هویت ملی و دینی در دانش آموزان دوره ابتدایی، که دوران شکل گیری شخصیت است، اهمیتی حیاتی یافته است. این پژوهش با هدف «طراحی و اجرای برنامه های خلاقانه پرورشی با محوریت تقویت هویت ملی و دینی در دانش آموزان ابتدایی» انجام شده و رویکردی توصیفی-تحلیلی بر تجربیات میدانی معاونان پرورشی دارد. مسئله اصلی، ناکارآمدی برنامه های پرورشی سنتی در جذب دانش آموزان و انتقال موثر مفاهیم هویتی است. خلاقیت در این حوزه به معنای به کارگیری روش های نوآورانه، تلفیق هنر و بازی، و ایجاد تجربیات ماندگار است. هویت ملی و دینی، ستون های بنیادین شخصیت متعادل و مسئولیت پذیر را تشکیل می دهند و تلفیق آن ها در آموزش، به تربیت نسلی آگاه و متعهد کمک می کند.یافته های این پژوهش نشان می دهد برنامه های خلاقانه موثر، برنامه هایی هستند که: ۱) مبتنی بر بازی و سرگرمی (مانند بازی های بومی و نمایشی)، ۲) قصه محور (با استفاده از داستان گویی و بازآفرینی رویدادهای تاریخی-دینی)، ۳) تعاملی و مشارکتی (تشویق به فعالیت گروهی)، ۴) مرتبط با زندگی روزمره (پیوند دادن مفاهیم به تجربیات دانش آموز)، و ۵) استفاده از نمادها و هنر (به کارگیری نقاشی، موسیقی، و کاردستی). برنامه هایی مانند «قهرمانان کوچک ما» (معرفی الگوها)، «سفیران فرهنگ» (بازارچه های محلی)، «نوروز باستانی، نوروز دینی» (جشن های تلفیقی)، و «معماران فردا» (ساخت ماکت اماکن) به عنوان نمونه های موفق شناسایی شدند. این برنامه ها در افزایش جذابیت فعالیت ها و تقویت احساس تعلق به وطن، آشنایی با مفاخر، و نهادینه سازی ارزش هایی چون همدلی و مسئولیت پذیری موثر بوده اند.با این حال، اجرای این برنامه ها با چالش هایی چون محدودیت منابع، نیاز به آموزش مربیان، مقاومت در برابر تغییر، و لزوم همراهی خانواده ها همراه است. برای غلبه بر این موانع، پیشنهاداتی چون: توسعه مشارکت های مردمی، برگزاری کارگاه های توانمندسازی مربیان، ایجاد بانک ایده های خلاقانه، و برگزاری جلسات توجیهی برای والدین ارائه می گردد.

کلیدواژه ها:

برنامه های پرورشی خلاقانه ، هویت ملی ، هویت دینی ، دانش آموزان ابتدایی ، معاون پرورشی